-
آموزش دختران؛ یک بحران آموزشی یا انسداد استراتژیک آینده افغانستان؟
بیش از پنج سال است که زنگ مدارس و دانشگاههای افغانستان برای دختران بالاتر از کلاس ششم نواخته نشده است. این محرومیت مطلق تحصیلی، نهتنها یک بحران آموزشی زودگذر نیست، بلکه یک عقبگرد ساختاری تمدنی است که پایههای آینده کشور را به شدت متزلزل کرده است.
-
معرفی کتاب سیری در ملک سنایی
کتاب «سیری در ملک سنایی» اثر علیاصغر بشیر هروی، پژوهشی دربارهٔ زندگی، اندیشهها و تحولات فکری و عرفانی حکیم سنایی غزنوی، از پیشگامان شعر عرفانی و تعلیمی فارسی است. این اثر که در سال ۱۳۵۶ خورشیدی از سوی مؤسسهٔ انتشارات بیهقی منتشر شده، با بررسی زمینههای تاریخی و سیاسی روزگار سنایی، تحلیل آثار…
-
فلسفه اقبال ؛ ماهیت و اهمیت آن
اما پرسش این است: ماهیت خودِ فلسفه چیست و چرا به آن نیاز داریم؟ افزون بر این، چرا اندیشه اقبال در قالب یک نظام فلسفی شکل گرفته است؟ چرا اقبال تمام اندیشههای خود را بر یک اندیشه واحد بنا نهاده است؟ آیا این رویکرد ضرورتی اساسی داشته یا صرفاً امری اتفاقی بوده است؟ اما وجه تمایز اقبال از دیگر…
-
دکتر محمد ریاض ؛ پژوهشگر برجسته زبان فارسی و مطالعات اقبال
دکتر محمد ریاض (۱۹۳۵-۱۹۹۴) از پژوهشگران برجسته پاکستانی در حوزه زبان و ادبیات فارسی، ایرانشناسی، تحقیق، تصحیح متون و ترجمه بود که سهم چشمگیری در مطالعات ادبیات فارسی، بهویژه آثار منظوم فارسی و میراث فکری علامه محمد اقبال، ایفا کرد. فعالیتهای علمی او نشاندهنده تعهدی عمیق به حفظ میراث کلاسیک…
-
درخشش متخصص پاکستانی در عرصهٔ جهانی هویت دیجیتال
طارق ملک، متخصص پاکستانی حوزهٔ هویت دیجیتال و رئیس پیشین نادرا، در سال ۲۰۲۶ در فهرست ۲۵ چهرهٔ برجستهٔ جهانی این حوزه قرار گرفت. فعالیتهای او در توسعهٔ سامانههای ثبت زیستسنجی، گسترش زیرساختهای دیجیتال و همکاری با نهادهای بینالمللی، نمونهای از نقش متخصصان پاکستانی در پیشرفت فناوری و ارائهٔ…
-
سوء استفاده از علاقه به آموختن در پاکستان
اشتیاق به تحصیل در دانشگاههای خارجی، برخی دانشجویان و خانوادههای پاکستانی را در معرض کلاهبرداری و وعدههای فریبندهٔ مشاوران تحصیلی قرار میدهد. محمد حمید زمان با اشاره به ضعفهای موجود در نظام آموزش عالی و نابرابری در دسترسی به فرصتها، بر ضرورت نظارت مؤثر بر مؤسسات مشاورهای، گسترش خدمات…
-
رؤیای نوبل و گوهرهای علمی پاکستان
پاکستان دانشمندان، نویسندگان، پزشکان و انساندوستان برجستهای پرورش داده است؛ از عبدالسلام و ملاله یوسفزی تا نرگس ماولوالا، شیخ ایاز و عبدالستار ایدھی. این مقاله با مرور بخشی از دستاوردهای علمی، ادبی و انسانی آنان، بر ضرورت حمایت پایدار از پژوهش، ترجمهٔ آثار ادبی، توسعهٔ مراکز درمانی و فراهمکردن…
-
رتبهبندی جهانی دانشگاههای پاکستان
حضور دانشگاههای پاکستان در رتبهبندی جهانی تایمز هایر اجوکیشن گسترش یافته است؛ بااینحال، محدودیت منابع مالی، نیاز به ارتقای کیفیت پژوهش، توسعهٔ اعضای هیئت علمی و موانع جذب دانشجویان بینالمللی همچنان از چالشهای آموزش عالی کشور به شمار میروند. دکتر نیاز احمد اختر تأکید میکند که موفقیت دانشگاهها…
-
پاکستان؛ آموزش عالی زنان و نقش نهادهای دانشگاهی در تحول فرهنگی و اجتماعی پاکستان
دانشگاه زنان سردار بهادر خان؛ پیوند آموزش دانشگاهی با توسعه اجتماعی
دانشگاه زنان سردار بهادر خان در شهر کویته، مرکز ایالت بلوچستان پاکستان، یکی از مؤسسات دولتی آموزش عالی ویژه زنان این کشور است که فعالیت خود را در سال ۲۰۰۴ آغاز کرد. این دانشگاه با ارائه برنامههای آموزشی در حوزههای هنر، علوم و رشتههای دانشگاهی و با تأکید بر پرورش زنان متخصص، نوآور، مسئولیتپذیر…
-
" پنج پیر" گنجینهای پنهان درراولپندی
باغ جوگیان در حومه روستایی اسلامآباد و در کرانه رودخانه «سوان» واقع شده است؛ جایی که در سوی دیگر آن، قلعه معروف «پهر واله» متعلق به قوم «گکهر» قرار دارد. باغ جوگیان در محدوده اسلامآباد و قلعه پهر واله در محدوده راولپندی قرار میگیرند. بر اساس منابع تاریخی، این منطقه محلِ عبادات…
-
روستایی شناور در هند، زندگی و فرهنگ بر آب جریان دارد
در شمال شرقی هند، در ایالت سرسبز مانیپور، دریاچهای گسترده و چشمنواز به نام لوکتاک قرار دارد که چشمانداز آن با بسیاری از دریاچههای جهان تفاوت دارد. در اینجا، سطح آب تنها پهنهای برای رفتوآمد قایقها نیست؛ بخشهایی از آن را جزیرههای طبیعی و متحرکی پوشاندهاند که از انباشت گیاهان، خاک و…
-
خوشحالخان ختک؛ سردار شمشیر و شعر
خوشحالخان ختک را باید در پیوند میان سه بُعد اساسی شخصیت او شناخت: سرداری که در مناسبات پیچیده قدرت در دوره گورکانی میزیست؛ شاعری که در گسترش ظرفیتهای زبانی و ادبی پشتو سهمی برجسته داشت؛ و نویسنده و اندیشمندی که آثارش زمینهای ارزشمند برای مطالعه اخلاق، رهبری، تجربه اجتماعی و نگاه او به جهان…
-
درآمدی بر تاریخچهی کاربرد اصطلاح قانون در افغانستان
قانون عبارت است از قواعد الزامآور حقوقی که از سوی هیأت حاکمه به منظور حفظ و تأمین نظم زندگی فردی و اجتماعی وضع و توأم با اجبار؛ اجرا و تطبیق میگردد، که اساساً از واژه یونانی کانون (Kanōn) به معنای خطکش، معیار، قاعده و ضابطه، به زبانهای عربی، ترکی، اردو، دری و پشتو راهیافته است.
-
حافظ؛ صدایی آشنا در خانه فارسیزبانان افغانستان
روز بزرگداشت حافظ فرصتی است برای بازخوانی جایگاه این شاعر نامدار در فرهنگ و ادبیات افغانستان؛ سرزمینی که شعر فارسی در آن، افزون بر ارزش ادبی، بخشی از حافظه تاریخی و فرهنگی مردم است. غزلهای حافظ، با گذشت قرنها، همچنان ظرفیت سخن گفتن از امید، صداقت، ریاکاری و دشواریهای زندگی انسان را دارند؛…
-
میراث ایرانی و غذاهای محبوب پاکستان
سنتهای غذایی شبهقاره در طول قرنها از تعامل میان فرهنگهای محلی و آشپزی اقوام فارسیزبان، حکومتهای آسیای مرکزی، فرمانروایان افغان، بازرگانان عرب و دیگر جوامع شکل گرفته است. نفوذ ایران، بهویژه در دورههای میانه و مغول، اهمیت فراوانی داشت؛ زمانی که زبان فارسی در بخش بزرگی از شبهقاره، زبان…
-
عطر نان ایرانی در قلب تاریخی بمبئی
در شهر پرجنبوجوش بمبئی، جایی که آسمانخراشهای مدرن در کنار ساختمانهای تاریخی دوران استعمار قرار گرفتهاند و فرهنگهای گوناگون در زندگی روزمره با یکدیگر آمیختهاند، هنوز مکانهایی وجود دارند که گذشته را نه در موزهها، بلکه در زندگی عادی مردم زنده نگه میدارند. نانوایی یزدانی (Yazdani Bakery)…
-
عبدالغنی نیکسیر پژوهشگر، روزنامهنگار و نویسنده هراتی
عبدالغنی نیکسیر، پژوهشگر تاریخ و فرهنگ، روزنامهنگار و نویسنده اهل هرات افغانستان، از چهرههای باسابقه عرصه مطبوعات و پژوهشهای فرهنگی این شهر است که بخش مهمی از فعالیتهای حرفهای خود را به ثبت و معرفی تاریخ، ادبیات و میراث فرهنگی هرات اختصاص داده است. او که در سال ۱۳۲۱ خورشیدی در هرات متولد…
-
معرفی نجیب مایل هروی؛ پژوهشگر ادبیات فارسی و نسخهشناس برجسته
نجیب مایل هروی، پژوهشگر برجستهٔ ادبیات فارسی، نسخهشناس و محقق متون عرفانی، از چهرههای شناختهشده در زمینهٔ شناخت و تصحیح میراث مکتوب فارسی است. این پژوهشگر زادهٔ هرات، با تألیف آثار پژوهشی و تصحیح متون کهن، نقش مهمی در معرفی میراث ادبی و عرفانی فارسی و گسترش مطالعات نسخهشناسی ایفا کرده است.
-
" مائی بهاگی " نماد جاویدان موسیقی محلی ایالت سند
مائی بھاگی ( ۱۹۲۰ تا ۷ جولای ۱۹۸۶)، که نام اصلیاش باگ بھری (به معنای زن خوشاقبال و نیکبخت) بود، یکی از بزرگترین و محبوبترین هنرمندان موسیقی محلی در پاکستان، بهویژه در ایالت سند بهشمار میرود. او به خاطر صدای جادویی و آکنده از عطر و روح صحرا، لقب بلبلِ تر (تھر کوئل) را به خود اختصاص داد.
-
دانشگاه کینایرد لاهور؛ بیش از یک قرن تجربه در آموزش و توانمندسازی زنان
کینایرد؛ از آموزش دختران تا پرورش رهبران آینده
دانشگاه کینایرد لاهور، از نهادهای باسابقه آموزش عالی زنان در پاکستان، بیش از یک قرن است که در عرصه آموزش، پرورش استعدادها و گسترش فرصتهای علمی برای زنان فعالیت میکند. این مؤسسه که فعالیت خود را در سال ۱۹۱۳ آغاز کرد، با توسعه برنامههای آموزشی در حوزههای علوم، علوم اجتماعی، ادبیات، هنرهای…
-
خانه کتاب هند
تاریخ صنعت نشر هند تنها به کتابهای دانشگاهی، آثار ادبی و متون کلاسیک محدود نمیشود؛ کتابهای کودکان، مجلات مصور و مجموعههای کمیک نیز نقش مهمی در گسترش سواد فرهنگی، انتقال میراث تاریخی و آشنایی نسلهای جدید با تمدن هند داشتهاند. در میان ناشرانی که در این زمینه تأثیرگذار بودند، شرکت خانه کتاب…
-
آکادمی " هندوستانی " بخش نهایی
زبان یکی از مهمترین عناصر هویت فرهنگی ملتهاست؛ وسیلهای که نهتنها اندیشهها و احساسات انسانها را منتقل میکند، بلکه تاریخ، تجربههای اجتماعی و میراث ادبی نسلهای گذشته را نیز در خود جای میدهد. در سرزمین چندزبانه هند، زبانها همواره در تعامل با یکدیگر رشد کردهاند و همین ارتباطات، زمینهساز…
-
تنوع قومی، میراث تاریخی و جلوههای اجتماعی درپاکستان
در میان عناصر تاریخی مؤثر بر فرهنگ پاکستان، میراث زبان و فرهنگ فارسی جایگاه ویژهای دارد. فارسی برای قرنها یکی از زبانهای مهم ادبی، فرهنگی و اداری شبهقاره هند بود و تأثیر آن همچنان در زبان اردو، ادبیات، شعر، نامهای اشخاص، اصطلاحات رسمی، معماری و فرهنگ عمومی پاکستان مشاهده میشود. بخش مهمی…
-
خاستگاه زبان اردو و روند تکامل آن
واژه «اردو» از زبان ترکی گرفته شده و به معنای ارتش یا اردوگاه است. در زبانهای اسکاندیناوی، واژه «Urth» به معنای گردهمایی است؛ در زبان لاتین، واژه «Horde» به معنای مردم کوچنشین است؛ و در زبان آریایی، واژه «Urd» به معنای جامعه انسانی است. تا ربع پایانی قرن هجدهم، زبان اردو با نامهای هندوی،…
-
معرفی کتاب مرجع مبادی زبانشناسی ( فارسی دری )
کتاب «مبادی زبانشناسی» اثر استاد تمام نجیبالله فریور، از منابع آموزشی حوزه زبان و ادبیات دری در افغانستان است که به معرفی مبانی و شاخههای اصلی زبانشناسی میپردازد. این اثر در ۲۲۷ صفحه، موضوعاتی چون آواشناسی، ساختهای دستوری، خطشناسی، واژهشناسی و معناشناسی را بررسی کرده و با فراهمساختن…
-
فرهنگ اقوام در پاکستان
جامعه پاکستان از فرهنگها و گروههای قومی گوناگونی تشکیل شده است؛ از جمله پنجابیها، کشمیریها و سندیها در شرق؛ مهاجرها و مکرانیها در جنوب؛ بلوچها و پشتونها در غرب؛ و گروههای کهن داردی، وخی و بروشو در شمال. فرهنگ پاکستان بهشدت تحت تأثیر بسیاری از کشورهای پیرامونی و فرهنگهای آنان قرار…
-
راهاندازی رشته دانشگاهی طراحی فرش در دانشگاه هرات
ایجاد نخستین دیپارتمنت تخصصی طراحی و ساختار قالین در دانشگاه هرات، گامی در راستای توسعه آموزش تخصصی و نوسازی صنعت قالینبافی افغانستان به شمار میرود. این ابتکار با هدف ارتقای کیفیت طراحی، بهبود ظرفیتهای تولیدی و تقویت حضور قالین افغانستان در بازارهای بینالمللی، میتواند فرصتهای تازهای…
-
معلم در افغانستان؛ کسی که آینده را در کلاس میسازد
روز جهانی معلم در افغانستان تنها فرصتی برای قدردانی از آموزگاران نیست؛ فرصتی است برای فکر کردن به آینده کشوری که بخش بزرگی از سرنوشت آن به مدرسه، معلم و نسلی وابسته است که امروز در کلاس های کوچک و کمامکانات درس میخواند. در شرایط کنونی افغانستان، پرسش اصلی این است که وقتی فرصت آموزش برای…
-
از خراسان جنوبی تا هرات؛ همکاری برای حفاظت از میراث مشترک
پرونده مشترک ایران و افغانستان برای ثبت جهانی آسبادهای سنتی، از خراسان جنوبی تا هرات، در مرحله تکمیل مستندات و رفع نواقص فنی قرار دارد؛ تلاشی مشترک برای پاسداشت دانش بومی مهار باد که در کنار ظرفیتهای تعامل فرهنگی و حفاظت از میراث تاریخی دو کشور، با چالشهایی در زمینه مستندسازی، مرمت و هماهنگیهای…
-
آکادمی" هندوستانی " بخش دوم
بخش دوم آکادمی هندوستانی در ۲۹ مارس ۱۹۲۷ در لکهنو رسماً فعالیت خود را آغاز کرد. این نهاد در ابتدا با هدف توسعه ادبیات هندی و اردو و حمایت از فعالیتهای علمی و ادبی شکل گرفت. تأسیس آن حاصل تلاش چند شخصیت سیاسی، آموزشی و فرهنگی بود که هر یک از زاویهای متفاوت به ضرورت ایجاد چنین مرکزی میاندیشیدند.…