جامعه
-
روزنامه «انقلاب» صدای ماندگار جامعه اردو در هند
در میان روزنامههای اردو زبان هند، نام «انقلاب» (Inquilab) جایگاه ویژهای دارد. این روزنامه که از قدیمیترین و معتبرترین رسانههای اردو در کشور به شمار میرود، نزدیک به نه دهه است که نقش مهمی در اطلاعرسانی، ارتقای آگاهی عمومی و حفظ زبان و فرهنگ اردو ایفا میکند. بسیاری از پژوهشگران رسانه،…
-
زن افغان قربانی خشونت ناشی از هنجارهای فرهنگ و سنت قبیله محور
در سرزمین گسترده و پرپیچوخم افغانستان، روستاها و قبیلهها تنها جغرافیا و ساختارهای اجتماعی نیستند؛ جهان فرهنگیاند که در آن هویت، نقش و ارزش انسان از خلال سنتها، باورها و قواعد نانوشته شکل میگیرد. در این جهان، زن از دیرباز جایگاهی دوگانه داشته است: از یکسو مظهر تقدس، پاکی و ناموس شمرده…
-
کالبدشکافی زوال روشنفکر افغانستانی در عصر فروپاشی
این نوشته به بررسی سرنوشت روشنفکر افغانستانی در عصر فروپاشی میپردازد؛ نسلی که با آرمان تغییر، عدالت و نوسازی فکری پا به میدان گذاشت، اما در برخورد با جنگ، استبداد، فروپاشی سیاسی و بحرانهای اجتماعی، به انزوا، سرخوردگی و فرسایش وجودی دچار شد.
-
عبور از روایت رنج به معماری قدرت خوانشی از گسست ساختاری جامعهی هزاره
گسست ساختاری جامعهی هزاره
هرساله روز جهانی فرهنگ هزارهها در سراسر جهان به شکل پرشکوهی از سوی این مردم برگزار میگردد؛ از انتهای استرالیا تا نهایت اروپا و آمریکا. این امر میرساند که هزارهها در حال شکلدهی یک کنفدراسیون مجازی اند که به شکل خواسته یا ناخواسته میتواند نمای یک ملت بیدولت را زنده سازد.
-
آشنایی با قبیله بنگش
معرفی قبایل پشتون- بنگش
بنگش قبیلهای از پشتونهاست که عمدتاً در مناطق کوهات، هنگو و بخشهایی از نواحی کُرَم در استان خیبر پختونخوا در پاکستان سکونت دارند و حوزه سکونت آنها به مناطق مجاور رشتهکوههای سلیمان و افغانستان نیز امتداد مییابد. یکی از گروههای کمتر مورد مطالعه قرار گرفته پشتونها، بنگشها با این ویژگی…
-
ترس از زن مستقل؛ بحران پنهان جامعه افغانستان
در ظاهر، آنچه امروز بر زنان افغانستان تحمیل میشود، بیشتر با واژههایی چون «حجاب»، «ارزشهای اسلامی» و «حفظ فرهنگ» توضیح داده میشود؛ اما اگر کمی عمیقتر به واقعیت جامعه نگاه کنیم، مساله فراتر از پوشش و ظاهر زنان است.
-
اصولنامه تفریق زوجین طالبان؛ از رسمیتدهی ازدواج کودکان تا تهدید امنیتی جهان
اخیراً حکومت طالبان اصولنامه تفریق زوجین را تصویب و در جریده رسمی منتشر کرده اند. این اصولنامه، با آنکه از لحاظ قانونگذاری مشکلات جدی دارد، نشان میدهد که تهدید ایدیولوژی طالبان بهصورت ساختارمند، زندگی مردم افغانستان و امنیت جهان را هدف قرار داده است.
-
آشنایی با قبیله اورکزی
معرفی قبایل پشتون - اورکزی
وایت کینگ (نویسنده بریتانیایی) در نوشته های خود درباره قبیله اورکزی گمان میبرد که حدود هزار سال پیش، شاهزادهای ایرانی به نام سکندر شاه منطقه تیراه را تصرف کرد و برخی او را نیای قبیله اورکزی میدانند.
-
آشنایی قبیله دیلازاک
معرفی قبایل پشتون - دیلازاک
دیلازاکها یکی از قبایل باستانی پشتون متعلق به شاخه کارلانری (یا کارلانی) بودند که در گذشته بخش وسیعی از دره پیشاور را اشغال کرده بودند، از جمله مناطقی چون هشتنگر و دوآبه میان رودهای کابل و سوات، همچنین باجور در استان خیبر پختونخوا در پاکستان امروزی و بخشهای مجاور آن در افغانستان. آنها در…
-
آشنایی با قبیله چمکنی
معرفی قبایل پشتون - چمکنی
قبایل چمکنی که به نام «چکمانی» نیز شناخته میشوند، به طور سنتی متعلق به شاخه اصلی غوریهخیل از سَربانی پشتونها دانسته میشوند. محمد حیات خان (نویسنده حیاتِ افغانی) آنان را از نسل ابراهیم غوریه میداند و بر اساس نسب سربانی، آنان با مهمندان، داوودزایی و خلیلها مرتبط هستند. به گفته وی، آنان…
-
حزب «سوسک جانتا»؛ از یک جنجال قضایی تا شکلگیری یک جنبش اعتراضی در هند
حزب «سوسک جانتا» محصول جنبش اعتراضی در هند
در سالهای اخیر، فضای سیاسی و اجتماعی هند شاهد ظهور پدیدههای نوینی بوده است که بخش مهمی از آنها در بستر رسانههای اجتماعی شکل گرفتهاند. یکی از تازهترین و بحثبرانگیزترین این پدیدهها، شکلگیری جنبشی با عنوان «حزب سوسک جانتا» (Cockroach Janta Party – CJP) است؛ حرکتی طنزآمیز و اعتراضی که…
-
قدرت سیاسی واقعی زنان در بنگلادش چقدر است؟
بنگلادش اغلب به پیشرفت مشهود زنان در حوزههای آموزش، اقتصاد و حتی در بالاترین سطوح رهبری سیاسی افتخار میکند. در ظاهر، حضور زنان در زندگی عمومی دلگرمکننده به نظر میرسد. اما نگاهی دقیقتر به موضوع، پرسش دشوارتری را پیش میکشد: آیا این حضور به قدرتی واقعی تبدیل شده، یا عمدتاً بصورت نمادین…
-
معرفی کتاب؛ حکمرانی چین در فقرزدایی
کتاب «حکمرانی چین در فقرزدایی» اثری جامع و دادهمحور از سه پژوهشگر برجستهٔ چینی است که با نگاهی نظری-کاربردی، به بررسی یکی از بزرگترین پروژههای تاریخ بشریت در عرصهٔ توسعهٔ انسانی میپردازد. این کتاب که به همت انتشارات اسناد علمی اجتماعی منتشر شده، نهتنها روایتگر دستاورد شگرف چین در خروج…
-
آیا سینهالیها و تامیلها منشأ مشترکی دارند؟
آیا پژوهشهای جدید دیاِنای، بهویژه یک تحقیق پیشرفته توالییابی کامل ژنوم در سال ۲۰۲۵ که در مجله «زیستشناسی جاری» منتشر شده، نشان میدهد که جمعیت سینهالی در سریلانکا پیوندهای ژنتیکی قوی با جمعیتهای جنوب هند دارند؟ اگر چنین باشد، آیا این به این معناست که از نظر نژادی، سینهالیها و تامیلها…
-
قومگرایی سیاست نیست، صنعت نفرت است
قومگرایی سیاست نیست، نفرت پراکنی است
آدمها وقتی در یک خانواده و جامعه متولد میشوند، بهصورت طبیعی به یک زبان، منطقه و گروه اجتماعی مربوط هستند. هیچوقت داشتن نام، قوم یا منطقه شرم و مایه خجالت نیست. اما به تعبیر آرنتی، «افتخار» به آن میتواند آبشخور مواضع ناصواب و نابرابر سیاسی و اجتماعی شود.
-
خانواده در تایلند و سبک زندگی
خانواده در تایلند نهادی است که در طول دههها، تحت تأثیر آمیزهای از سنتهای بودایی، ساختارهای تاریخی آسیای جنوب شرقی و تغییرات گسترده ناشی از مدرنسازی و توسعه اقتصادی شکل گرفته است.
-
زنان بیوه در سایهی سنتها و نگاه جامعه
نتیجهی گفتوگوی سلاموطندار از گفتوگو با ۱۵ زن بیوه در هشت استان افغانستان، نشان میدهد که ازدواج دوم این زنان، نه تصمیم آزادانه، بلکه نتیجهی فشار سنتها، چالشهای اقتصادی و ترس از قضاوت جامعه است؛ زنانی که پس از ازدستدادن همسر خود، نه تنها بار زندگی، بلکه فشارهای سنگین اجتماعی را برای…
-
مقاله مجید اصغر، نویسنده معروف پاکستانی
افزایش جمعیت، بیکاری و تورم در پاکستان
مجید اصغر، نویسنده معروف پاکستانی در این مقاله خود به بررسی افزایش جمعیت، بیکاری و تورم در پاکستان پرداخته است.
-
افغان و افغانیت ؛ بحران لاینحل هویت ملی
مناقشه بر سر «افغان» و «افغانیت» سالهاست جامعهی سیاسی افغانستان را دچار شکاف عمیقی کرده است. گذشته از بحث روی مفید بودن و یا عدم فایده این بحث در شرایط حاکمیت طالبان، متأسفانه این اختلاف از مسیر یک بحث منطقی خارج شده است و هیچ یک از دو طرف این مناقشه حاضر نیستند تا به راهحل و برون رفت…
-
بررسی وضعیت زنان عراقی در سال 2025
در طول سال گذشته، قوانین احوال شخصیه، خشونت خانگی، کنشگری دیجیتال و توانمندسازی اقتصادی به عنوان مسائل عمدهای که بر زنان عراقی سنگینی میکرد، ظهور کردند و بحثهای قدیمی در مورد حقوق، حمایت و مشارکت فعال را دوباره آغاز کردند.
-
زنان مسلمانی که برای استقلال پاکستان مبارزه کردند
مقدمه، روایت پذیرفتهشده و رایج از شکلگیری پاکستان را بازخوانی میکند و بر نقشهای حیاتی اما اغلب نادیدهگرفتهشدهٔ زنان مسلمان در این روند تمرکز مینماید. بهطور سنتی، مبارزه برای استقلال پاکستان به نام شخصیتهای برجستهٔ مردی مانند محمدعلی جناح، علامه اقبال و لیاقت علی خان گره خورده است.…
-
تاریخ و فرهنگ قبیله ترین
معرفی قبایل پشتون- بخش چهارم
قبیله ترین که در منابع مختلف با صورتهای نوشتاری «ترین» و «تارین» نیز آمده است، یکی از قبایل مهم و شناختهشده پشتون بهشمار میرود که از شاخه سربانی پشتونها محسوب میشود.قبیله ترین در تاریخ پشتونها بهعنوان یکی از قبایل اثرگذار شناخته میشود که نقش آن در تحولات نظامی و سیاسی منطقه، بهویژه…
-
تاریخ و فرهنگ قبیله مُلّاگوری
معرفی قبایل پشتون – بخش سوم
قبیله مُلّاگوری(ملّاغوری) یکی از قبایل پشتون ساکن در مناطق مرزی پاکستان و افغانستان است که نام آن همواره در کنار گذرگاه خیبر، نواحی مومند و بخشهایی از ولایت ننگرهار افغانستان مطرح بوده است. این قبیله اگرچه از نظر جمعیتی در شمار قبایل بزرگ پشتون قرار نمیگیرد، اما از حیث موقعیت جغرافیایی، پیشینه…
-
سرمقاله اکسپرس تریبون
توانمندسازی خبرنگاران زن در پاکستان
در این سرمقاله انگلیسی به مسائل و مشکلات زنان پاکستانی، از جمله زنان روزنامهنگار اشاره شده است.
-
تاریخ و فرهنگ قبیله یوسفزئی
معرفی قبایل پشتون - بخش دوم
خاستگاه کهن قبیله یوسفزئی و دیگر قبایل خاشی، مناطق روستایی قندهار در جنوب افغانستان بود. پس از دورهای کوچنشینی، آنان در نزدیکی قندهار ساکن شدند و مطابق عادت دیرینهشان، قلمرو را بهقید قرعه تقسیم کردند. پس از مدتی، خاشیها با ایجاد برشی در رودخانه ارغنداب، سهم همسایگان خود، تَـرینها، را…
-
داراوی؛ بزرگترین منطقه زاغهنشین جهان در بمبئی
داراوی منطقهای مسکونی در مرکز شهر بمبئی، واقع در ایالت ماهاراشترا هند است که اغلب به عنوان یکی از بزرگترین محلههای فقیرنشین جهان شناخته میشود. این منطقه با مساحتی کمی بیش از ۲.۳۹ کیلومتر مربع (۰.۹۲ مایل مربع؛ حدود ۵۹۰ هکتار) حدود یک میلیون نفر جمعیت دارد و با تراکم جمعیتی بیش از ۴۱۸٬۴۱۰…
-
پارادوکس کاهش زاد و ولد همزمان با رشد جمعیت در قزاقستان
پارادوکس کاهش زاد و ولد با رشد جمعیت در قزاقستان
تحلیل روند جمعیتی قزاقستان نشان میدهد که این کشور پیشروترین الگوی دموگرافیک مدرن در منطقه است. آنچه امروز در آلماتی و آستانه رخ میدهد (افزایش سن ازدواج، تمایل به فرزند کمتر، تمرکز بر کیفیت آموزش)، احتمالاً در یک دهه آینده در تاشکند و بیشکک نیز تکرار خواهد شد. اما چالش مشترک برای همه این کشورها،…
-
چگونه مهاجران سریلانکایی در کانادا حافظه و هویت فرهنگی خود را بازآفرینی میکنند
حفظ و باز آفرینی هویت فرهنگی توسط مهاجران سریلانکایی
از دههٔ ۱۹۸۰، درگیریهای داخلی سریلانکا میلیونها "تامیل" (یکی از اقوام اصلی جنوب آسیا) را مجبور به مهاجرت به کشورهای مختلف، بهویژه کانادا کرد. جامعهٔ دیاسپورای تامیلها نه تنها تلاش میکند فرهنگ و زبان خود را حفظ کند، بلکه حافظه جمعی و هویت دیاسپورایی نسلهای دوم و سوم را بازآفرینی میکند.…
-
فساد اخلاقی در جامعه، بهای آن سکوتی است که از خانه تا مدارس آموزش داده می شود
هزینه سکوت در پاکستان
در این مقاله انگلیسی، نویسنده معروف پاکستانی با اشاره به فرهنگ آموزشی پاکستان نوشته است که دلیل افزایش شر در جامعه ما این است که فرهنگ ما کودکان را ترسو بار می آورد و ما به آنها یاد نمی دهیم که در برابر شر اعتراض کنند. به فرزندان ما در خانه و همچنین در مدارس سکوت آموخته می شود و صحبت کردن…
-
نظرسنجی سازمان شفافیت بین الملل در مورد موسسات پاکستان
سازمانی نظر سنجی اخیر در مورد موسسات پاکستان را منتشر کرده است تا در مورد فعالیت متناسب موسسات این کشور ارزیابی کند و آن حسب زیر است.