سریلانکا ۲۰۳۰؛ وقتی میراث صنایع‌دستی به موتور صادرات تبدیل می‌شود
ابتکار ملی، "سریلانکای خلاق، چشم انداز 2030" «Creative Sri Lanka 2030» تلاش دارد هنر و صنایع‌دستی سنتی سریلانکا را با طراحی معاصر، کارآفرینی و بازارهای جهانی پیوند دهد.
برای نسل‌های متمادی، صنعتگران سریلانکایی از موادی همچون خاک رس، چوب، الیاف طبیعی، فلز و منسوجات، محصولاتی تولید کرده‌اند که بخشی از فرهنگ و هویت این جزیره را بازتاب می‌دهد. با این حال، بخش قابل توجهی از این ظرفیت خلاقانه همچنان در مقیاس کوچک و پراکنده فعالیت کرده و ارتباط محدودی با بازارهای بزرگ بین‌المللی داشته است.
اکنون «هیئت توسعه صادرات سریلانکا» (EDB) با اجرای برنامه "سریلانکای خلاق؛2030" می‌کوشد این میراث هنری و صنایع‌دستی را به محصولاتی رقابتی، تجاری و قابل شناسایی در بازار جهانی تبدیل کند.
هدف دیگر صرفاً صادرات صنایع‌دستی نیست؛ بلکه ایجاد برندهایی است که نام سریلانکا را در جهان با طراحی، اصالت، پایداری و کیفیت پیوند دهند.
از صنایع‌دستی محلی تا برند جهانی
برنامه جدید بر تجربه مرحله آزمایشی قبلی استوار است و اکنون با مشارکت بیشتر بخش خصوصی توسعه می‌یابد. مدل تازه که «مدل چتری» نام گرفته، قرار است صادرکنندگان باسابقه را در کنار شرکت‌های کوچک و متوسط، صنعتگران، طراحان، دانشگاه‌ها و دیگر فعالان این حوزه قرار دهد.
این برنامه در شرایطی آغاز شده که سریلانکا در «برنامه ملی توسعه صادرات ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۰» دستیابی به ۳۶ میلیارد دلار صادرات تا سال ۲۰۳۰ را هدف‌گذاری کرده است. تنوع‌بخشی به صادرات، افزایش ارزش افزوده و پیوند بیشتر با زنجیره‌های ارزش جهانی از محورهای این برنامه ملی هستند.
از این منظر، "سریلانکای خلاق؛2030" تلاش می‌کند صنایع خلاق و صنایع‌دستی را نیز وارد مسیر تازه توسعه صادرات کشور کند.
تجربه‌ای که نتیجه داده است:
مرحله نخست این طرح با حمایت اتحادیه اروپا و شورای بریتانیا و با مشاوره University Arts London و Institute for Future Creations اجرا شد.
در آن مرحله، پنج برند سریلانکایی با طراحان بین‌المللی ارتباط داده شدند. حاصل این همکاری، علاوه بر توسعه محصولات، جذب سفارش‌های صادراتی از بازارهایی مانند آلمان، دانمارک و بریتانیا بود.
پس از این تجربه، دولت سریلانکا تصمیم گرفته است حمایت از این برنامه را به شکل مستمر ادامه دهد.
وزارت صنعت و توسعه کارآفرینی، شورای ملی صنایع‌دستی، مرکز ملی طراحی، دانشگاه موراتوا و دانشگاه‌های بخش خصوصی از جمله نهادهایی هستند که در اجرای این برنامه مشارکت خواهند داشت.
10 برند اصلی و ده‌ها بنگاه کوچک
در مرحله جدید، ۱۰ برند اصلی به‌عنوان «برندهای چتری» انتخاب شده‌اند و برنامه قرار است طی سه سال آینده اجرا شود.
هیئت توسعه صادرات قصد دارد حدود ۴۰ تا ۵۰ بنگاه کوچک و متوسط را به‌عنوان تأمین‌کننده در اطراف این برندها سازمان‌دهی کند. همچنین قرار است حدود ۵۰ بنگاه دیگر به‌عنوان تولیدکنندگان رده دوم توسعه یابند.
در کنار این ساختار، برنامه‌هایی برای آموزش، ارتقای مهارت، توسعه طراحی، تحقیقات بازار و ایجاد ارتباط با خریداران خارجی اجرا خواهد شد.
صادرکنندگان سریلانکایی همچنین فرصت حضور در نمایشگاه‌های بین‌المللی را به دست خواهند آورد؛ از جمله نمایشگاه (Ambiente Gifts) در فرانکفورت آلمان که برای اوایل سال ۲۰۲۷ برنامه‌ریزی شده است.
میراث فرهنگی؛ سرمایه‌ای برای اقتصاد آینده
مانگالا ویجسینگه، رئیس هیئت توسعه صادرات سریلانکا، در مراسم آغاز این برنامه تأکید کرد که "سریلانکای خلاق؛2030" گامی مهم برای استفاده از ظرفیت کامل صنایع خلاق کشور است.
به گفته او، صنایع خلاق یکی از سریع‌ترین بخش‌های در حال رشد اقتصاد جهانی محسوب می‌شود و سهم آن در تولید ناخالص داخلی بسیاری از کشورها رو به افزایش است.
مانوجا دیسانایاکه، مدیر محصولات صنعتی هیئت توسعه صادرات، نیز با تشریح مسیر آینده برنامه گفت که صنایع‌دستی سنتی، تنوع فرهنگی و منابع طبیعی سریلانکا می‌توانند پایه‌ای برای مجموعه گسترده‌ای از صنایع خلاق باشند.
این حوزه‌ها تنها به صنایع‌دستی محدود نمی‌شوند و هنر، طراحی، مد، سینما، هنرهای نمایشی، میراث فرهنگی، معماری و حتی غذا را دربرمی‌گیرند.
اقتصاد خلاق و فرصت‌های شغلی
بر اساس برآوردهای سازمان ملل، صنایع خلاق می‌توانند به ایجاد اقتصادهای مقاوم‌تر و برخوردارتر، کاهش نابرابری‌های اجتماعی و درآمدی و تقویت نوآوری کمک کنند.
این بخش در سطح جهان اقتصادی حدود ۲ تریلیون دلاری ایجاد کرده و نزدیک به ۵۰ میلیون شغل را دربر می‌گیرد. تقریباً نیمی از این مشاغل در اختیار زنان است و نیروی کار صنایع خلاق نیز از جوان‌ترین نیروهای شاغل در میان بخش‌های مختلف اقتصادی به شمار می‌رود.
سریلانکا امیدوار است از این ظرفیت جهانی برای تقویت جایگاه محصولات فرهنگی و خلاق خود استفاده کند.
هدف‌گذاری برای سال‌های آینده
هیئت توسعه صادرات سریلانکا انتظار دارد برنامه "سریلانکای خلاق؛2030" بتواند درآمد صادراتی صنایع خلاق را تا سال‌های ۲۰۲۸–۲۰۲۹ حدود ۱۰ درصد افزایش دهد و در بخش‌های مرتبط نیز فرصت‌های شغلی تازه ایجاد کند.
در واقع، ایده اصلی این برنامه تغییر نگاه به صنایع‌دستی است: محصولی که زمانی عمدتاً برای بازار داخلی یا گردشگران تولید می‌شد، اکنون قرار است با کمک طراحی حرفه‌ای، توسعه برند، آموزش و دسترسی به بازارهای بین‌المللی به یک محصول صادراتی رقابتی تبدیل شود.
به این ترتیب، سریلانکا می‌خواهد بخشی از مزیت فرهنگی خود را به مزیت اقتصادی تبدیل کند؛ یعنی میراث گذشته را با طراحی امروز پیوند بزند تا برای بازارهای فردا محصول تولید کند.
منابع:
https://www.dailymirror.lk/features/131?utm_source=chatgpt.com
نظر شما