۷ مهر ۱۴۰۵ - ۱۰:۴۸

جشنواره خلاقیت کودکان، بیانگر غربت شهر " سن " در پاکستان

«سن» زادگاه «جی‌ام سید» (G.M. Sayed) از بنیان‌گذاران ملی‌گرایی نوین سندی
جشنواره خلاقیت کودکان، بیانگر غربت شهر " سن " در پاکستان

هشتمین ایستگاه شهری «سن» (Sann) در بخش مانجهند از توابع شهرستان جامشورو بود؛ شهری که در کرانه غربی رود سند قرار دارد. برخلاف بیشتر مناطق، انتخاب این شهر تنها به دلیل محرومیتش نبود، بلکه به خاطر پیامدی بود که بی‌توجهی به آن نشان می‌دهد. «سن» زادگاه «جی‌ام سید» (G.M. Sayed) است که از بنیان‌گذاران ملی‌گرایی نوین سندی شناخته می‌شود و همین هویت تاریخی و سیاسی همیشه همراه این شهر بوده است.

با وجود جمعیتی بزرگ‌تر از مرکز بخش (مانجهند)، «سن» هرگز از نظر اداری ارتقا نیافته و همچنان یک «شورای دهات» باقی مانده است. علت این امر اداری نیست، بلکه سیاسی است؛ هویت «سن» به عنوان خاستگاه فکری ملی‌گرایی سندی باعث شده تا به صورت عمدی حاشیه‌نشین شود. مردم وقتی مشکلات را به ادارات و سازمان آموزش می‌برند، پاسخ غیرمستقیم یکسانی می‌شنوند: «این یک سیاست است و کاری نمی‌توان کرد.» با وجود ماده ۱۵۸ قانون اساسی که اولویت استفاده از منابع طبیعی را به استان تولیدکننده می‌دهد و با اینکه سند بیش از ۶۰ درصد گاز کشور را تأمین می‌کند، این شهر هنوز لوله‌کشی گاز ندارد و مردم برای مصرف روزانه از هیزم استفاده می‌کنند.
ما پیش از این در سال‌های ۲۰۲۱ و ۲۰۲۲ نیز یک جشنواره دو روزه مستقل در مانجهند برگزار کرده بودیم. بازگشت ما پس از پنج سال نشان داد که تقریباً هیچ تغییری رخ نداده و مشکلات باقی است؛ حتی مدرسه‌ای که این بار با آن همکاری کردیم، فرسوده‌تر شده بود.
با این حال، استقبال مردم اهمیت کار را نشان داد. جشنواره در «دبیرستان دخترانه دولتی سن» برگزار شد و کودکان تمام شهر را به خود جذب کرد. مجموع شرکت‌کنندگان در دو روز از ۱,۰۰۰ نفر گذشت که بزرگ‌ترین رویداد ما تا به امروز بود. برای شهری که از نظر اداری نادیده گرفته شده، این حضور پرشور یک پاسخ خاموش و محکم بود. اما متأسفانه رسانه‌های محلی که برنامه را پوشش دادند، حتی نام «سن» را در اخبار خود نیاوردند و برخی نام جشنواره را هم اشتباه نوشتند؛ رفتاری که نشان می‌دهد تلاش می‌شود نام این شهر حتی از خبرهای خودش نیز حذف شود.
برنامه‌های جشنواره شامل کارگاه‌های هنر، نویسندگی خلاق، برنامه‌های صحنه اصلی، بخش کتاب‌های روشنایی، نمایش عروسکی، و اجراها و سخنرانی کودکان بود. برای نخستین بار، از نویسندگان، فعالان و معلمان سرشناس دعوت کردیم تا با زبان ساده تجربه سال‌های خود را به کودکان منتقل کنند؛ موضوعاتی مانند شگفتی‌های علم و ادبیات، تفکر درباره مشاغلی غیر از پزشکی و مهندسی، و ارزش کتاب‌خوانی. همچنین مسابقات علمی (STEAM) برگزار شد که در آن کودکان پروژه‌هایی درباره پاکسازی رود سند، منظومه شمسی و تصفیه آب ارائه دادند. این آگاهی زیست‌محیطی نشان داد که کودکان، کمبودها و بحران‌های محیطی را با تمام وجود حس می‌کنند.
این درک در اجراهای صحنه‌ای نیز دیده شد. نمایش‌ها موضوعاتی مانند برداشت بی‌رویه آب رود سند، خشک شدن زمین‌ها، از دست رفتن صید ماهیگیران و پیشروی دریا را تصویر کردند. در کنار آن، غرفه‌های صنایع دستی (آجرک، ریلی و سوزن‌دوزی سندی) و نمایشگاه هنری ساخت دست خود کودکان برپا شد. در بخش پخش فیلم علمی نیز مستند «کیهان» (Cosmos) با دوبله سندی پخش گردید.
همچنین یک «گوشه کتابخانه روشنایی» با ۱۰۰ جلد کتاب در مدرسه تأسیس شد و تفاهم‌نامه‌ای با مدیر مدرسه (سیده شاهین شاه) امضا گردید تا دو زنگ مطالعه به برنامه هفتگی مدرسه اضافه شود. هدف ما زنده کردن فرهنگ کتاب‌خوانی در میان کودکان پیش از ورود به دنیای دیجیتال است. در کارگاه هنر، کودکان با الهام از طبیعت اطراف خود نقاشی کشیدند و برخی نیز از وسایل دورریخته‌شده شهر، مجسمه‌های هنری ساختند. در کارگاه نویسندگی، بیشتر دختران از امید خود به تحصیل و آزادی انتخاب شغل نوشتند و چند دختر نیز نامه‌هایی سرگشاده علیه ازدواج زودهنگام و در نقد کمبود امکانات شهر (مانند نبود گاز، جاده و مدارس ناکارآمد) به تیم ما تحویل دادند.
تیم جشنواره می‌داند که یک رویداد دو روزه نمی‌تواند سیستمی تا این حد آسیب‌دیده را اصلاح کند، اما این اقدامات نشان می‌دهد که اگر فرصت برابر داده شود، چه استعدادهایی شکوفا می‌شوند. مشکل اصلی نه در نقص منابع، بلکه در نبود اراده سیاسی، فساد و تبعیض است. کودکان «سن» و همه کودکان، به آموزش واقعی، سیستمی بدور از مداخله سیاسی و کلاس‌هایی نیاز دارند که ذهن‌های پرپرسش و خلاق برای فردا تربیت کنند.
— تیم جشنواره خلاقیت کودکان (CCF)
جشنواره خلاقیت کودکان سند ۲۰۲۶ | طرحی مستقل و غیردولتی با همکاری روشنایی، آرت‌خانه و پرنده.  هزینه دو روز جشنواره: ۹۰ هزار روپیه (۳۲۵ دلار) — شامل رفت و آمد، وسایل کارگاه، دستمزد مربیان و مدیران صحنه، چاپ و تبلیغات. کتاب‌ها از سوی انتشارات روشنایی اهدا شد.  تحلیل این جشنواره تصویر زنده و دردناکی از تقابل میان «محرومیت تحمیلی» و «امیدِ برخاسته از مردم» را به نمایش می‌گذارد. وقتی شهری با قدمت تاریخی و فرهنگی به دلیل مسائل سیاسی از ابتدایی‌ترین حقوق خود مانند گاز و آموزش مناسب محروم می‌شود، مجازاتِ سیاست‌های تبعیض‌آمیز مستقیم متوجه کودکان آن دیار می‌گردد. اما حضور بیش از هزار کودک در این جشنواره نشان داد که روحیه تلاش و آگاهی در میان نسل جدید نمرده است و جامعه تشنه تغییر است. نادیده گرفته شدن نام شهر توسط رسانه‌ها، نشان‌دهنده عمق غربت این منطقه است، اما ساخت آثار هنری از وسایل دورریخته‌شده و نامه‌های دختران علیه ازدواج زودهنگام، ثابت می‌کند که روشن‌گری حتی در دو روز می‌تواند بذر آگاهی و مطالبه‌گری را در دل نسل آینده بکارد.

کد مطلب 27459

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
0 + 0 =