دانشکده برهانی کالج بمبئی و پیوند آن با جامعه بوهرا داوودی
تاریخچه، ساختار آموزشی و جایگاه آن در فضای فرهنگی و آموزشی شهر
کالج برهانی (Burhani College)، با نام رسمی Burhani College of Commerce and Arts، یکی از مؤسسات آموزشی قدیمی شهر بمبئی است که در سال ۱۹۷۰ در منطقه مژگائون (Mazgaon) تأسیس شد و از مؤسسات آموزشی وابسته به دانشگاه بمبئی به شمار می‌رود. دانشگاه بمبئی نیز در فهرست رسمی مؤسسات وابسته خود، کالج برهانی را به‌عنوان یک کالج دولتیِ کمک‌دریافت‌کننده (Government-Aided) و وابسته به دانشگاه ثبت کرده است. کالج برهانی در طول بیش از پنج دهه فعالیت، از یک مؤسسه عمدتاً متمرکز بر آموزش هنر و تجارت، به مجموعه‌ای با طیف متنوع‌تری از برنامه‌های آموزشی در حوزه‌های بازرگانی، علوم مدیریت، هنر، رسانه، علوم رایانه و برخی رشته‌های علوم کاربردی تبدیل شده است. وب‌سایت رسمی کالج در حال حاضر برنامه‌هایی در مقاطع کارشناسی و تحصیلات تکمیلی و همچنین دوره‌های تخصصی و مهارتی را معرفی می‌کند.
پیشینه تأسیس و پیوند با جامعه داوودی بهره
تاریخ کالج برهانی با فعالیت‌های آموزشی جامعه داوودی بهره (Dawoodi Bohra Community) در بمبئی پیوند دارد. بر اساس معرفی رسمی کالج، بنیان‌گذار این مؤسسه، حضرت دکتر سیدنا محمد برهان‌الدین، پنجاه‌ودومین داعی‌المطلق و رهبر جامعه داوودی بهره بود. جانشین وی، دکتر سیدنا مفضل سیف‌الدین، پنجاه‌وسومین داعی‌المطلق، نیز در ادامه این سنت آموزشی و نهادی نقش داشته است. پیش از تأسیس کالج، Burhani Education Society در سال ۱۹۶۹ بنیان گذاشته شد. طبق توضیح رسمی کالج، این انجمن با هدف گسترش آموزش در حوزه‌های مختلف دانش و یادگیری و بدون محدود کردن آن به طبقه، مذهب یا عقیده خاص شکل گرفت. تأسیس کالج برهانی در سال ۱۹۷۰ را می‌توان در همین چارچوب نهادی و آموزشی مورد بررسی قرار داد. از این منظر، کالج برهانی را می‌توان بخشی از تاریخ گسترش نهادهای آموزشی وابسته به جوامع مذهبی و اقلیت‌های فرهنگی در بمبئی دانست؛ نهادهایی که ضمن حفظ پیوندهای تاریخی و اجتماعی خود، در ساختار آموزش عالی مدرن شهر نیز مشارکت داشته‌اند. «دانش برای همه»؛ چشم‌انداز آموزشی کالج ـ شعار و چشم‌انداز اصلی کالج برهانی عبارت است از:
«Knowledge for All» «دانش برای همه» ـ این عبارت در وب‌سایت رسمی کالج به‌عنوان اصل راهنمای فعالیت‌های آموزشی آن معرفی شده است. در اسناد رسمی کالج نیز این دیدگاه با تأکید بر فراهم کردن فرصت‌های آموزشی برای افراد با پیشینه‌های اجتماعی، فرهنگی و دینی گوناگون توضیح داده شده است. در گزارش خودارزیابی کالج، بر آموزش دانشجویانی از اقشار مختلف اجتماعی، به‌ویژه دانشجویان متعلق به خانواده‌های کم‌برخوردار و نخستین نسل خانواده که وارد آموزش عالی می‌شوند، تأکید شده است. همچنین توجه به آموزش دختران و حمایت از دانشجویانی که پیشینه تحصیلی متفاوتی دارند، بخشی از رویکرد اعلام‌شده کالج است. از این رو، مفهوم «دانش برای همه» در ساختار فکری کالج صرفاً یک شعار سازمانی نیست، بلکه با سیاست‌های آموزشی و اجتماعی اعلام‌شده آن ارتباط پیدا می‌کند.
گزارش‌های رسمی کالج همچنین بر این موضوع تأکید دارند که برنامه‌های آموزشی باید ماهیتی حرفه‌ای، اجتماعی و کاربردی داشته باشند و دانشجویان را برای ورود به محیط واقعی کار و ادامه تحصیل آماده کنند.
یکی از ویژگی‌های قابل توجه کالج برهانی، گسترش تدریجی حوزه‌های آموزشی آن است. در گذشته، فعالیت اصلی کالج بیشتر در حوزه‌های هنر و تجارت متمرکز بود؛ اما ساختار آموزشی کنونی طیف وسیع‌تری را دربر می‌گیرد.
وب‌سایت رسمی کالج در سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ برنامه‌هایی از جمله موارد زیر را معرفی می‌کند:
- Bachelor of Commerce (B.Com)
- Bachelor of Arts (B.A.)
- Bachelor of Management Studies (B.M.S.)
- Bachelor of Arts in Multimedia and Mass Communication (B.A.M.M.C.)
- Bachelor of Science in Computer Science
- Bachelor of Science in Data Science
- Bachelor of Science in Artificial Intelligence and Machine Learning
- Bachelor of Science in Home Science
- Master of Commerce (M.Com) Business Management . Accountancy.
این گسترش نشان می‌دهد که کالج در سال‌های اخیر تلاش کرده است ساختار آموزشی خود را با حوزه‌های جدیدتر دانش و نیازهای بازار کار هماهنگ کند. دانشگاه بمبئی نیز در فهرست رسمی کالج‌های وابسته، برنامه‌های برهانی را در حوزه‌های هنر، تجارت، مدیریت، رسانه و ارتباطات و دوره‌های کارشناسی ارشد تجارت ثبت کرده است.
یکی از محورهای مهم در فلسفه آموزشی کالج، ایجاد ارتباط میان فرهنگ و سنت از یک سو و مدرنیته و فناوری از سوی دیگر است. در گزارش خودارزیابی کالج، این ترکیب به‌عنوان یکی از ویژگی‌های متمایزکننده مؤسسه معرفی شده است. کالج بر این اساس تلاش می‌کند آموزش نظری را با فعالیت‌های عملی مانند پروژه‌های دانشجویی، سمینارها، مناظره‌ها، نمایش فیلم، فعالیت‌های فوق‌برنامه و دیگر روش‌های مشارکتی همراه کند. همچنین برای دانشجویان دارای نیازهای آموزشی متفاوت، از جمله دانشجویان ضعیف‌تر و دانشجویان ممتاز، برنامه‌های حمایتی و مشارکتی پیش‌بینی شده است. در پیام آموزشی فعلی کالج نیز بر توجه فردی به دانشجویان، ارتباط میان استاد و دانشجو، تعامل با والدین و ایجاد محیطی حمایتگر برای یادگیری تأکید شده است.
تحولات آموزشی کالج برهانی تنها به افزایش تعداد رشته‌ها محدود نمانده است. اسناد رسمی مؤسسه بر توسعه زیرساخت‌های فناوری اطلاعات، آموزش مبتنی بر فناوری، ایجاد فرصت‌های صنعتی و تقویت کارآفرینی نیز تأکید دارند. گزارش‌های رسمی کالج از برنامه‌هایی برای توسعه مرکز رشد (Incubation Centre)، افزایش ارتباط با صنعت، فراهم کردن فرصت‌های شغلی و تقویت فعالیت‌های پژوهشی و مالکیت فکری خبر داده‌اند.
در کنار این فعالیت‌ها، کالج در دوره‌هایی فرصت استفاده از برنامه‌های آموزشی بین‌المللی را نیز برای دانشجویان مطرح کرده است. برای نمونه، در بخش تحریریه رسمی کالج، همکاری و استفاده از دوره‌های آنلاین Harvard Business School Online و برنامه‌های مرتبط با آموزش مدیریت و کسب‌وکار معرفی شده است. این جهت‌گیری نشان می‌دهد که کالج در کنار مأموریت اجتماعی و آموزشی سنتی خود، به دنبال ایجاد ارتباط میان آموزش دانشگاهی، مهارت‌های حرفه‌ای و فضای کسب‌وکار جهانی نیز بوده است.
کالج برهانی در مزگائون، یکی از مناطق تاریخی جنوب بمبئی، قرار گرفته است. موقعیت آن در جاده نسبیت و نزدیکی به شبکه حمل‌ونقل شهری، دسترسی دانشجویان مناطق مختلف بمبئی را تسهیل می‌کند. آدرس رسمی کالج در منابع دانشگاه بمبئی و وب‌سایت خود مؤسسه، ۱۰ جاده نسبیت، مزگائون، بمبئی ۴۰۰۰۱۰ ثبت شده است. این موقعیت جغرافیایی نیز در مطالعه تاریخ آموزشی بمبئی اهمیت دارد؛ زیرا منطقه مزگائون و محله‌های پیرامون آن از دیرباز در شکل‌گیری شبکه‌های اجتماعی، تجاری، مذهبی و آموزشی جنوب شهر نقش داشته‌اند.
کالج برهانی خود را مؤسسه‌ای متعلق به یک جامعه اقلیت می‌داند، اما در معرفی رسمی خود بر اهمیت تنوع فرهنگی و ایجاد محیطی مبتنی بر احترام، برابری و همزیستی تأکید می‌کند. وب‌سایت رسمی کالج تصریح می‌کند که تنوع فرهنگی موجود در محیط دانشگاهی به تقویت مفاهیمی مانند برابری، احترام و همدلی کمک می‌کند. این ویژگی را می‌توان در چارچوب گسترده‌تر تاریخ آموزش عالی بمبئی نیز بررسی کرد؛ شهری که در آن مؤسسات آموزشی متعددی توسط جوامع مختلف ــ از جمله پارسیان، مسلمانان، مسیحیان، هندوها و دیگر گروه‌های اجتماعی ــ شکل گرفته‌اند و در توسعه فرهنگ دانشگاهی و مدنی شهر مشارکت داشته‌اند. از این منظر، کالج برهانی نمونه‌ای از پیوند میان هویت اجتماعی یک جامعه، سنت آموزشی آن و ساختار مدرن آموزش عالی هند به شمار می‌رود.
اعتبار دانشگاهی و ارتباط با دانشگاه بمبئی
کالج برهانی از مؤسسات وابسته به University of Mumbai است. اسناد رسمی دانشگاه بمبئی، کالج را در فهرست مؤسسات وابسته ثبت کرده و برنامه‌های آموزشی آن را در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد مشخص کرده‌اند. همچنین اسناد رسمی کالج نشان می‌دهند که این مؤسسه در چرخه دوم ارزیابی و اعتباربخشی NAAC موفق به دریافت درجه B شده است؛ این موضوع در اطلاعیه‌های رسمی پذیرش کالج نیز درج شده است. بنابراین، جایگاه کالج برهانی را باید نه صرفاً به‌عنوان یک مؤسسه آموزشی وابسته به جامعه داوودی بهره، بلکه در چارچوب نظام آموزش عالی شهر بمبئی و ساختار دانشگاه بمبئی نیز مورد بررسی قرار داد.
در پیام فعلی مدیریت آموزشی کالج، بر ایجاد محیطی حمایتی برای دانشجویان، ارتباط منظم میان خانواده و مؤسسه، توجه به دانشجویان دارای عملکرد ضعیف یا قوی و استفاده از روش‌های متنوع آموزشی تأکید شده است. دکتر حذیفه باگات (Dr. Huzefa Bhagat) در وب‌سایت رسمی کالج به‌عنوان Dean, Academic Affairs معرفی شده است. این رویکرد نشان‌دهنده تلاش کالج برای حرکت از آموزش صرفاً مبتنی بر انتقال دانش به سوی الگوی گسترده‌تری است که در آن مهارت، شخصیت، تجربه عملی، مشارکت اجتماعی و آمادگی حرفه‌ای دانشجو نیز مورد توجه قرار می‌گیرد.
فعالیت کالج برهانی تنها به کلاس‌های درسی محدود نیست. وب‌سایت رسمی مؤسسه بخش‌هایی را به کتابخانه، زندگی دانشجویی، فعالیت‌های فوق‌برنامه، رویدادها، فارغ‌التحصیلان و برنامه‌های ویژه اختصاص داده است. همچنین انتشار مقالات و مطالب تحلیلی در بخش تحریریه کالج، برگزاری رویدادهای علمی و فرهنگی و توجه به موضوعاتی مانند آموزش، کسب‌وکار و تحولات اجتماعی، بخشی از فضای فکری کالج را شکل می‌دهد.
کالج برهانی در چشم‌انداز تاریخ آموزش مسلمانان بمبئی
از منظر تاریخی، مطالعه کالج برهانی می‌تواند در پژوهش درباره تاریخ آموزش مسلمانان در بمبئی اهمیت داشته باشد. جامعه داوودی بهره، به‌عنوان یکی از جوامع مسلمان دارای حضور تاریخی در هند، شبکه‌ای از نهادهای مذهبی، اجتماعی، تجاری و آموزشی ایجاد کرده است. کالج برهانی یکی از نمونه‌های نهادی این جریان آموزشی در دوره معاصر محسوب می‌شود. ویژگی مهم این تجربه، تلاش برای ایجاد تعادل میان حفظ هویت فرهنگی و دینی جامعه و مشارکت فعال در نظام آموزش مدرن است. در کالج برهانی، این رویکرد در کنار آموزش تجارت و هنر، به حوزه‌هایی مانند مدیریت، رسانه، علوم رایانه، داده و فناوری‌های جدید نیز گسترش یافته است. از این جهت، کالج را می‌توان نمونه‌ای از گذار نهادهای آموزشی جامعه‌محور از آموزش سنتی به آموزش چندرشته‌ای و حرفه‌ای معاصر دانست.
کالج برهانی بمبئی، که در سال ۱۹۷۰ تأسیس شد، بیش از پنج دهه است که در عرصه آموزش عالی این شهر فعالیت دارد. این مؤسسه از یک سو ریشه در سنت آموزشی جامعه داوودی بهره و میراث فکری و اجتماعی بنیان‌گذار آن، دکتر سیدنا محمد برهان‌الدین، دارد و از سوی دیگر در ساختار رسمی آموزش عالی هند و دانشگاه بمبئی جای گرفته است. شعار «دانش برای همه»، که در اسناد و وب‌سایت رسمی کالج به‌عنوان چشم‌انداز اصلی آن مطرح شده، چارچوبی برای فهم هویت آموزشی این مؤسسه فراهم می‌کند. توجه به دانشجویان اقشار مختلف، حمایت از نخستین نسل دانشجویان خانواده، تأکید بر آموزش دختران، ترکیب فرهنگ و سنت با فناوری، توسعه رشته‌های جدید و توجه به کارآفرینی و مهارت‌های حرفه‌ای، از جمله مؤلفه‌هایی است که در معرفی رسمی کالج برجسته شده‌اند. از منظر تاریخ فرهنگی و آموزشی بمبئی، کالج برهانی را می‌توان یکی از نمونه‌های قابل مطالعه در بررسی نقش جوامع مسلمان و نهادهای جامعه‌محور در توسعه آموزش مدرن شهر دانست؛ نهادی که در عین حفظ پیوند خود با پیشینه فرهنگی و اجتماعی جامعه داوودی بهره، در دهه‌های اخیر دامنه فعالیت آموزشی خود را به حوزه‌های جدید دانش، فناوری، مدیریت و ارتباطات گسترش داده است.
علاقمندان می توانند جهت تماس با این دانشکده به لینک رسمی دانشکده به آدرس ذیل مراجعه فرمایند:
نظر شما