دانشگاه بین‌المللی اسلامی اسلام‌آباد پاکستان

دانشگاه بین‌المللی اسلامی اسلام‌آباد (International Islamic University Islamabad – IIUI) یکی از دانشگاه‌های دولتی و عمومی پاکستان است که در سال ۱۹۸۰ در اسلام‌آباد تأسیس شد و تحت نظارت و تأیید کمیسیون آموزش عالی پاکستان (HEC) فعالیت می‌کند. این دانشگاه در شهر اسلام‌آباد قرار دارد و دارای دو پردیس اصلی است؛ پردیس قدیمی در نزدیکی مسجد فیصل و پردیس جدید در منطقه H-10 اسلام‌آباد. دانشگاه در مساحتی حدود ۷۰۴ هکتار فعالیت می‌کند و شعار آن «وَفَوْقَ کُلِّ ذِی عِلْمٍ عَلِیمٌ» است.

از نظر مدیریتی، رئیس دانشگاه (Chancellor) رئیس‌جمهور پاکستان است. پروفسور دکتر احمد شجاع سید به‌عنوان معاون رئیس دانشگاه و پروفسور دکتر مختار احمد به‌عنوان رئیس اجرایی دانشگاه (Rector) فعالیت می‌کنند.

دانشگاه بین‌المللی اسلامی اسلام‌آباد دارای ۱۱ دانشکده و واحد اصلی آموزشی است که حوزه‌هایی همچون زبان عربی، علوم رایانه و فناوری اطلاعات، آموزش و علوم تربیتی، مهندسی و فناوری، اقتصاد اسلامی، زبان‌ها و ادبیات، علوم مدیریت، علوم پایه، شریعت و حقوق، علوم اجتماعی و اصول‌الدین و مطالعات اسلامی را پوشش می‌دهد. این ساختار آموزشی مجموعه گسترده‌ای از رشته‌ها و گرایش‌های علمی را دربرمی‌گیرد.

در حوزه زبان و ادبیات، دانشگاه دارای بخش‌های زبان‌شناسی، ادبیات، ترجمه و تفسیر، زبان و ادبیات فارسی، زبان و ادبیات اردو و زبان انگلیسی است. همچنین در حوزه علوم انسانی و اجتماعی، رشته‌هایی مانند انسان‌شناسی، تاریخ و مطالعات پاکستان، رسانه و ارتباطات، سیاست و روابط بین‌الملل، روان‌شناسی، جامعه‌شناسی، عقیده و فلسفه، دعوت و فرهنگ اسلامی، مطالعات ادیان، سیره و تاریخ اسلام و تفسیر و علوم قرآنی ارائه می‌شود. در بخش علوم و فناوری نیز رشته‌هایی مانند علوم رایانه، مهندسی نرم‌افزار، بیوانفورماتیک، ریاضیات و آمار، فیزیک، علوم محیط زیست، مهندسی عمران، مهندسی برق و رایانه و مهندسی مکانیک فعال هستند.

دانشگاه در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری برنامه‌های آموزشی متنوعی ارائه می‌کند. بر اساس اطلاعات پذیرش منتشرشده، در مقطع دکتری رشته‌هایی مانند زبان و ادبیات و زبان‌شناسی عربی، مطالعات ترجمه، آمار، ریاضیات، فیزیک و علوم محیط زیست ارائه شده است. در مقطع کارشناسی ارشد نیز رشته‌هایی مانند زبان و ادبیات و زبان‌شناسی عربی، مطالعات ترجمه، آمار، ریاضیات و فیزیک وجود دارد. در مقطع کارشناسی نیز رشته‌هایی از جمله زبان عربی، ترجمه و تفسیر، آمار، علم داده آماری، ریاضیات، ریاضیات محاسباتی و هوش مصنوعی، فیزیک و برخی رشته‌های مرتبط با علوم رایانه ارائه شده‌اند.

در زمینه پژوهش، دانشگاه دارای مراکز و مؤسساتی از جمله مرکز تعالی زبان‌های مدرن، مؤسسه بین‌المللی اقتصاد اسلامی، مؤسسه تحقیقات اسلامی، مؤسسه بین‌المللی اقبال برای پژوهش و گفت‌وگو، مؤسسه مطالعات حرفه‌ای، آکادمی شریعت و آکادمی دعوت است. فعالیت‌های پژوهشی دانشگاه حوزه‌هایی مانند مطالعات اسلامی، اقتصاد و بانکداری اسلامی، شریعت و حقوق، زبان و ادبیات، مطالعات عربی و فارسی، فلسفه، روابط بین‌الملل، علوم اجتماعی، علوم پایه، مهندسی، فناوری و علوم رایانه را شامل می‌شود. دفتر پژوهش، نوآوری و تجاری‌سازی (ORIC) و مرکز رشد کسب‌وکار (BIC) نیز از واحدهای پژوهشی و نوآوری دانشگاه هستند.

در حوزه مطالعات فارسی، دانشگاه دارای گروه زبان و ادبیات فارسی در دانشکده زبان‌ها و ادبیات است. این بخش در زمینه آموزش و پژوهش زبان و ادبیات فارسی فعالیت می‌کند و یکی از حوزه‌های مهم مطالعات زبانی و ادبی دانشگاه به شمار می‌رود. در کنار فارسی، زبان‌های عربی، انگلیسی و اردو نیز در ساختار آموزشی دانشکده زبان‌ها و ادبیات قرار دارند.

از نظر شرایط پذیرش، دانشگاه برای دوره‌های تحصیلات تکمیلی آزمون‌های عمومی و تخصصی را در نظر گرفته است. برای پذیرش در دوره‌های کارشناسی ارشد، آزمون GRE عمومی یا آزمون معادل دانشگاهی یا گروهی با حداقل نمره ۵۰ درصد مورد نیاز است. برای دوره دکتری، حداقل نمره ۶۰ درصد در GRE عمومی، آزمون HAT عمومی یا آزمون معادل دانشگاهی یا گروهی تعیین شده است. در پذیرش دکتری، متقاضیانی که معدل دوره کارشناسی ارشد یا مدرک معادل آنان کمتر از ۳ از ۴ باشد، واجد شرایط پذیرش نیستند. همچنین برای دوره‌های تحصیلات تکمیلی، گواهی موقت موسوم به Hope Certificate پذیرفته نمی‌شود. در برخی رشته‌های کارشناسی نیز آزمون‌های اختصاصی دانشگاه برگزار می‌شود.

دانشگاه بین‌المللی اسلامی اسلام‌آباد امکانات آموزشی و رفاهی متعددی دارد. کتابخانه‌های مرکزی، کتابخانه مؤسسه تحقیقات اسلامی، کتابخانه مهندسی و فناوری، کتابخانه آکادمی دعوت، کتابخانه آکادمی شریعت و کتابخانه‌های تخصصی دیگر از امکانات علمی دانشگاه هستند. دانشگاه همچنین دارای خوابگاه‌های متعدد برای دانشجویان زن و مرد و خوابگاه کویت است. مسجد سلمان بن عبدالعزیز نیز از امکانات مذهبی دانشگاه محسوب می‌شود.

بر اساس آمار ارائه‌شده، دانشگاه حدود ۳۰ هزار دانشجو دارد که از میان آنان حدود ۱۶۳۹ نفر دانشجوی بین‌المللی هستند. شمار اعضای هیئت علمی حدود ۲۵۰۰ نفر اعلام شده است. دانشگاه دارای ۱۱ دانشکده و واحد اصلی و دو پردیس اصلی است.

در رتبه‌بندی‌های بین‌المللی، دانشگاه بین‌المللی اسلامی اسلام‌آباد در بازه ۱۲۰۱ تا ۱۴۰۰ رتبه‌بندی جهانی QS قرار گرفته و در رتبه‌بندی آسیایی QS در بازه ۳۰۱ تا ۳۵۰ قرار دارد. در رتبه‌بندی جهانی Times Higher Education نیز در بازه ۶۰۰ تا ۸۰۰ و در رتبه‌بندی آسیایی این مؤسسه در بازه ۱۵۰ تا ۲۰۰ قرار گرفته است. همچنین در رتبه‌بندی ملی HEC رتبه پنجم برای دانشگاه ذکر شده است.

دانشگاه در زمینه همکاری‌های بین‌المللی نیز با شماری از دانشگاه‌ها و مراکز علمی جهان ارتباط دارد. از جمله این مراکز می‌توان به دانشگاه الازهر مصر، دانشگاه ام‌القرای مکه، دانشگاه اسلامی مدینه، دانشگاه ملک عبدالعزیز جده و دانشگاه نینگشیا چین اشاره کرد. دانشگاه همچنین دارای نشریات علمی متعددی در حوزه‌های مطالعات اسلامی، علوم انسانی، حقوق، مدیریت و علوم اجتماعی است.

فهرست اطلاعات دانشگاه

۱. اطلاعات عمومی دانشگاه

• نام: دانشگاه بین‌المللی اسلامی اسلام‌آباد (International Islamic University Islamabad – IIUI)
• سال تأسیس: ۱۹۸۰
• نوع: دولتی / عمومی
• وضعیت اعتبار: مورد تأیید HEC
• آدرس: اسلام‌آباد، پاکستان
• تلفن: 051-9260544
• ایمیل: iiu.edu.pk@
• وب‌سایت: iiu.edu.pk
• مساحت: حدود ۷۰۴ هکتار
• شعار: «وَفَوْقَ کُلِّ ذِی عِلْمٍ عَلِیمٌ»
• پردیس‌های اصلی: پردیس قدیم نزدیک مسجد فیصل؛ پردیس جدید H-10 اسلام‌آباد

۲. مدیریت

• Chancellor: رئیس‌جمهور پاکستان
• Vice-President: پروفسور دکتر احمد شجاع سید
• Rector: پروفسور دکتر مختار احمد

۳. دانشکده‌ها و دپارتمان‌ها

دانشکده‌ها و واحدهای اصلی

۱. زبان عربی
۲. علوم رایانه و فناوری اطلاعات
۳. آموزش و علوم تربیتی
۴. مهندسی و فناوری
۵. مؤسسه بین‌المللی اقتصاد اسلامی
۶. زبان‌ها و ادبیات
۷. علوم مدیریت
۸. علوم
۹. شریعت و حقوق
۱۰. علوم اجتماعی
۱۱. اصول‌الدین / مطالعات اسلامی

دپارتمان‌ها، مدارس و واحدهای آموزشی

۱. مرکز آموزش زبان عربی
۲. زبان‌شناسی
۳. ادبیات
۴. ترجمه و تفسیر
۵. بیوانفورماتیک
۶. علوم رایانه
۷. مهندسی نرم‌افزار
۸. رهبری و مدیریت آموزشی
۹. تربیت معلم
۱۰. آزمایشگاه‌های پیشرفته الکترونیک
۱۱. مهندسی عمران
۱۲. مهندسی برق و رایانه
۱۳. کالج فناوری و مهارت‌های اقراء
۱۴. مهندسی مکانیک
۱۵. اقتصاد و امور مالی
۱۶. مدرسه اقتصاد
۱۷. مدرسه بانکداری و امور مالی اسلامی
۱۸. مرکز آموزش زبان (CLT)
۱۹. زبان انگلیسی
۲۰. زبان و ادبیات فارسی
۲۱. زبان و ادبیات اردو
۲۲. حسابداری، امور مالی و بازرگانی
۲۳. مدیریت بازرگانی
۲۴. مدیریت فناوری و پروژه
۲۵. علوم زیستی
۲۶. مرکز پژوهش‌های میان‌رشته‌ای در علوم پایه
۲۷. علوم محیط زیست
۲۸. ریاضیات و آمار
۲۹. فیزیک
۳۰. حقوق
۳۱. شریعت
۳۲. انسان‌شناسی
۳۳. تاریخ و مطالعات پاکستان
۳۴. مطالعات هنر و معماری اسلامی
۳۵. رسانه و ارتباطات
۳۶. سیاست و روابط بین‌الملل
۳۷. روان‌شناسی
۳۸. جامعه‌شناسی
۳۹. عقیده و فلسفه
۴۰. دعوت و فرهنگ اسلامی
۴۱. حدیث و علوم حدیث
۴۲. سیره و تاریخ اسلام
۴۳. مطالعات ادیان
۴۴. تفسیر و علوم قرآنی

حوزه‌های آموزشی

علوم رایانه؛ مهندسی نرم‌افزار؛ زبان و ادبیات عربی؛ زبان‌شناسی عربی؛ ترجمه و تفسیر؛ فیزیک؛ فناوری نانو؛ ریاضیات و آمار؛ علوم محیط زیست؛ زیست‌فناوری؛ بیوانفورماتیک؛ مهندسی رایانه؛ مهندسی مکانیک؛ مهندسی برق؛ مهندسی عمران؛ زبان و ادبیات انگلیسی؛ زبان و ادبیات فارسی؛ زبان و ادبیات اردو؛ علوم مدیریت؛ شریعت و حقوق؛ انسان‌شناسی؛ سیاست و روابط بین‌الملل؛ روان‌شناسی؛ تاریخ و مطالعات پاکستان؛ هنر و معماری اسلامی؛ ارتباطات جمعی؛ جامعه‌شناسی؛ تفسیر و علوم قرآنی؛ حدیث؛ ادیان تطبیقی؛ دعوت و فرهنگ اسلامی؛ عقیده و فلسفه؛ سیره و تاریخ اسلام؛ بانکداری و امور مالی اسلامی.

۴. رشته‌های تحصیلی

دکتری

• دکتری زبان و ادبیات و زبان‌شناسی عربی — ۳ سال
• دکتری مطالعات ترجمه — ۳ سال
• دکتری آمار — ۳ سال
• دکتری ریاضیات — ۳ سال
• دکتری فیزیک — ۳ سال
• دکتری علوم محیط زیست — ۳ سال

کارشناسی ارشد

• کارشناسی ارشد زبان و ادبیات و زبان‌شناسی عربی — ۲ سال
• کارشناسی ارشد مطالعات ترجمه — ۲ سال
• کارشناسی ارشد آمار — ۲ سال
• کارشناسی ارشد ریاضیات — ۲ سال
• کارشناسی ارشد فیزیک — ۲ سال

کارشناسی

• کارشناسی زبان عربی و رسانه — ۴ سال
• کارشناسی زبان عربی و رایانش — ۴ سال
• کارشناسی زبان عربی — ۴ سال
• کارشناسی ترجمه و تفسیر — ۴ سال
• کارشناسی ترجمه و تفسیر — ۴ سال
• کارشناسی آمار — ۴ سال
• کارشناسی علم داده آماری — ۴ سال
• کارشناسی ریاضیات — ۴ سال
• کارشناسی ریاضیات محاسباتی و هوش مصنوعی — ۴ سال
• کارشناسی فیزیک — ۴ سال
• کارشناسی فیزیک— ۲ سال

۵. پژوهش

مراکز و مؤسسات پژوهشی

۱. مرکز تعالی زبان‌های مدرن
۲. مؤسسه بین‌المللی اقتصاد اسلامی
۳. مؤسسه تحقیقات اسلامی
۴. مؤسسه بین‌المللی اقبال برای پژوهش و گفت‌وگو
۵. مؤسسه مطالعات حرفه‌ای
۶. آکادمی شریعت
۷. آکادمی دعوت

زمینه‌های پژوهشی

مطالعات اسلامی؛ اقتصاد اسلامی؛ شریعت و حقوق؛ زبان و ادبیات؛ مطالعات عربی؛ مطالعات فارسی؛ فلسفه؛ روابط بین‌الملل؛ مطالعات اجتماعی؛ سایر حوزه‌های مرتبط.

واحدهای پژوهشی

۱. ORIC (دفتر پژوهش، نوآوری و تجاری‌سازی
۲. BIC (مرکز رشد کسب‌وکار

گروه‌ها و حوزه‌های پژوهشی

مطالعات اسلامی؛ اقتصاد و بانکداری اسلامی؛ زبان و ادبیات؛ فلسفه؛ روابط بین‌الملل؛ علوم اجتماعی؛ علوم پایه؛ مهندسی و فناوری؛ علوم رایانه.

۶. شرایط پذیرش

آزمون‌های کارشناسی

آزمون پذیرش رشته‌های کارشناسی علوم رایانه، مهندسی نرم‌افزار، فناوری اطلاعات و بیوانفورماتیک در روزهای ۱۰، ۱۱ و ۱۲ اوت  برگزار می‌شود.

شرایط عمومی کارشناسی

برای پذیرش در مقطع کارشناسی در برخی رشته‌ها حداقل ۵۰ درصد نمره در مقطع متوسطه یا مدرک معادل مورد نیاز است.

کارشناسی ارشد

آزمون GRE عمومی یا آزمون معادل دانشگاه/گروه با حداقل ۵۰ درصد

دکتری

آزمون GRE عمومی، HAT عمومی یا آزمون معادل دانشگاه/گروه با حداقل ۶۰ درصد.

شرایط عمومی تحصیلات تکمیلی

برای کارشناسی ارشد و MPhil معمولاً حداقل معدل ۲٫۵ از ۴ یا ۶۰ درصد در سیستم سالانه مورد نیاز است

آزمون‌های مورد نیاز

GRE عمومی، HAT عمومی و آزمون‌های معادل دانشگاهی یا گروهی. حداقل نمره مورد نیاز برای دکتری ۶۰ درصد و برای کارشناسی ارشد ۵۰ درصد است.

۷. امکانات

کتابخانه‌ها

۱. کتابخانه مرکزی
۲. کتابخانه مؤسسه تحقیقات اسلامی
۳. کتابخانه مهندسی و فناوری
۴. کتابخانه آکادمی دعوت
۵. کتابخانه آکادمی شریعت
۶. کتابخانه دکتر حمیدالله

خوابگاه‌ها

۷ خوابگاه برای دانشجویان زن، ۷ خوابگاه برای دانشجویان مرد و خوابگاه کویت.

مسجد

مسجد سلمان بن عبدالعزیز؛ در حال ساخت.

۸. آمار

• تعداد دانشجویان: حدود ۳۰٬۰۰۰ نفر
• دانشجویان بین‌المللی: ۱٬۶۳۹ نفر
• اعضای هیئت علمی: حدود ۲٬۵۰۰ نفر
• دانشکده‌ها و واحدهای اصلی: ۱۱
• پردیس‌های اصلی: ۲
• ۹. رتبه‌بندی

• رتبه‌بندی جهانی QS: ۱۲۰۱–۱۴۰۰
• QS Employability: ۷٫۳
• رتبه‌بندی جهانی THE: ۶۰۰–۸۰۰
• رتبه‌بندی آسیایی QS: ۳۰۱–۳۵۰
• رتبه‌بندی آسیایی THE: ۱۵۰–۲۰۰
• رتبه‌بندی ملی HEC: رتبه ۵

۱۰. سایر اطلاعات مهم

زبان و ادبیات فارسی

زبان و ادبیات فارسی در دانشکده زبان‌ها و ادبیات ارائه می‌شود و دارای دپارتمان زبان و ادبیات فارسی است.

مطالعات اسلامی

تفسیر و علوم قرآنی؛ حدیث؛ ادیان تطبیقی؛ دعوت و فرهنگ اسلامی؛ عقیده و فلسفه؛ سیره و تاریخ اسلام؛ شریعت؛ بانکداری و امور مالی اسلامی.

زبان‌ها و ادبیات

زبان و ادبیات عربی؛ زبان و ادبیات فارسی؛ زبان و ادبیات انگلیسی؛ زبان و ادبیات اردو؛ زبان‌شناسی؛ ترجمه و تفسیر.

فلسفه

عقیده و فلسفه.

روابط بین‌الملل

سیاست و روابط بین‌الملل.

همکاری‌های بین‌المللی

دانشگاه الازهر، قاهره؛ دانشگاه ام‌القرای مکه؛ دانشگاه اسلامی مدینه؛ دانشگاه ملک عبدالعزیز، جده؛ دانشگاه نینگشیا، چین.

نشریات علمی

مطالعات اسلامی؛ الدراسات الاسلامیة؛ Insights؛ Mayar؛ Islamabad Law Review؛ فکر و نظر؛ Journal of Business and Management Sciences.