اتحادیه نویسندگان لبنان شماره پنجم مجله اتحادیه را منتشر کرد و از میّ زیاده تجلیل
بهعمل آورد
اتحادیه نویسندگان لبنان مراسمی را به پاس بزرگداشت ادیبه فقید، میّ زیاده و در تجلیل از مسیر فرهنگی او برگزار کرد. همزمان، شماره پنجم مجله اتحادیه نیز در تالار انجمن تخصص و هدایت علمی در بیروت رونمایی شد.
در این مراسم، جمعی از چهرههای ادبی، آموزشی، اداری و رسانهای، بههمراه شماری از شاعران، نویسندگان، استادان دانشگاه و اعضای اتحادیه و مجمع فرهنگی انجمن تخصص و هدایت علمی حضور داشتند.
آیین با پخش سرود ملی لبنان آغاز شد، سپس خانم کارین حیدر برنامه را اجرا کرد و پس از آن سخنرانیهایی از سوی واصف شراره، دبیرکل انجمن تخصص و هدایت علمی، دکتر صدیقه لاشین، رئیس دانشکده علوم انسانی دانشگاه بیروت عربی، و دکتر احمد نزال، رئیس اتحادیه نویسندگان لبنان، ایراد شد.
در ادامه، ویدئویی درباره رابطه میّ زیاده با روستای فریکه به نمایش درآمد؛ جایی که او چند ماهی را در آن سپری کرده بود و در نامههایش از آن بهعنوان زیباترین روزهای زندگیاش پس از بحرانی که از سر گذرانده بود یاد کرده است. خانه او در کنار خانه ادیب فقید امین الریحانی قرار داشت.
سپس میزگردی برگزار شد که در آن پژوهشگران آثار میّ زیاده شرکت کردند، از جمله:
جوزف بشاره، رئیس پیشین شورای نویسندگان دادگستری لبنان؛آلیسار ازرافیل؛سلیمان بختی؛
و مکرم غصوب، رئیس کمیته هنری صندوق ملی تأمین اجتماعی.
سخنرانان به بررسی «آنچه از زندگی میّ زیاده شناختهشده و آنچه پنهان مانده است» پرداختند و تأکید کردند که آنچه از او پنهان شده، بیش از آنکه راز باشد، نتیجه پنهانسازی نظاممند برخی از ابعاد فکری و انسانی اوست. تصویر رایج، او را به سالن ادبیاش محدود میکند، در حالیکه در عمق، او پروژهای فکری بود:
خواننده فلسفه (دکارت، نیچه، اسپینوزا)، نویسنده درباره آزادی، فرد، معنای وجود و بحران زن مدرن. اندیشه او بیش از آنکه خطابی عاطفی یا موعظهگر باشد، به تفکر انسانیِ انتقادی نزدیک بود. میّ زیاده با مهمانانش نه بهعنوان شاعران و نویسندگان بزرگ، بلکه بهمثابه ذهنهایی همتراز برای گفتوگو برخورد میکرد.
او به زبانهای عربی، فرانسوی، انگلیسی، آلمانی و ایتالیایی مینوشت و میخواند. این چندزبانی، او را میان دو مدرنیته ـ عربی و اروپایی ـ قرار داد و امکان داد بنبست نهضت عربی را هم از درون و هم از بیرون ببیند. از همین رو، دچار نوعی بیگانگی زودهنگام شد؛ نه کاملاً به این اردوگاه تعلق داشت و نه به آن.
در بخش دیگری، به «مسئله جنون» پرداخته شد و تأکید گردید که آنچه بر میّ زیاده گذشت، تراژدی اجتماعی بود نه بیماری. خطرناکترین امر پنهان، ظلمی بود که در سالهای پایانی عمرش، پس از درگذشت خانواده و دوستانش، بر او رفت؛ زمانی که به انزوایی سخت فرو رفت و تحت فشار خانوادگی و اجتماعی به آسایشگاه روانی منتقل شد. واقعیت پنهان درباره میّ زیاده این است که او قربانی احساسات نبود، بلکه قربانی آگاهیای فراتر از زمانه خویش شد. او از نظر فکری شکست نخورد، بلکه از نظر انسانی فرسوده شد. هنوز اغلب با نگاهی رمانتیک خوانده میشود، در حالی که شایسته است بهعنوان فیلسوف پرسش و معنا خوانده شود.
همچنین یادآوری شد که میّ زیاده در لبنان مورد حمایت قرار گرفت، بهویژه از سوی امین الریحانی و آنتون سعاده. هر یک از آنها روایت خود را از رابطهشان با میّ زیاده نوشتهاند: الریحانی کتاب «داستان من با می» و سعاده «روزهای پایانی می». هر دو به رابطهای والا میان خود و او اشاره کردهاند و میّ زیاده نیز آنان را از مهمترین نجاتدهندگانی میدانست که در زندگیاش با آنها روبهرو شده بود.
در پایان این نشست، شماره پنجم مجله اتحادیه رونمایی شد. رئیس اتحادیه نشانهای تقدیری به شرکتکنندگان اهدا کرد و مراسم با گرفتن عکسهای یادگاری به پایان رسید.
تحلیل: فعالیت اخیر اتحادیه، یادآور دوران طلایی روشنفکری در لبنان است؛ زمانی که نویسنده نه فقط اهل قلم، بلکه وجدان بیدار جامعه بود. این حضور، تلاشی برای بازگرداندن نقش فرهنگی نویسندگان در فضای پرهیاهوی امروز به شمار میآید.
Top of Form
Bottom of Form
لینک خبر:
نظر شما