امروزه عصر آموزش و حرفه ای است و توسعه یک جامعه تنها از طریق علم و دانش، آموزش حرفه ای و فناوری امکان‌ پذیر است، اما به دلیل مشکلات اقتصادی کشورهایی در حال توسعه، مردم فرصت‌های آموزشی و حرفه ای در سطح عالی را ندارند و به همین دلیل والدین به دنبال بورسیه ‌های تحصیلی برای آموزش عالی فرزندان خود هستند. در این زمینه، نهادی برای آموزش عالی در پاکستان بنام کمیسیون آموزش عالی پاکستان(HEC) وجود دارد تا مشکلات دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی در پاکستان را حل کند و بر آنها نظارت داشته باشد. این موسسه دانشجویان و اعضای هیأت علمی با استعداد را از طریق برنامه بورسیه بین‌المللی بسیار پرطرفدار با بهترین دانشگاه‌های تحقیقاتی جهان مرتبط می‌کند، به همین ترتیب، برخی از کشورهای جهان نیز هر ساله بورسیه‌ های تحصیلی را برای دانشجویان جهان، به ویژه برای دانشجویان پاکستانی اعلام می‌کنند. در این گزارش، بورسیه ‌های تحصیلی ارائه شده توسط برخی از کشورهای جهان در سال تحصیلی 2026 و 2027 میلادی را برجسته خواهیم کرد تا افق آموزشی پاکستان روشن گردد.

فرصت‌های بورسیه تحصیلی برای دانشجویان پاکستانی در عربستان:

در میان کشورهای اسلامی، عربستان سعودی هر ساله بیشترین تعداد بورسیه تحصیلی را به دانشجویان پاکستانی ارائه می‌ دهد. عربستان سعودی امسال نیز یک دوره کارآموزی با بودجه کامل برای دانشجویان پاکستانی در عربستان سعودی اعلام کرده است که شامل کمک هزینه ماهانه ۱۰۰۰ دلار و سایر امکانات خواهد بود. به گزارش خبرگزاری ‌های بین‌المللی، دانشگاه علوم و فناوری ملک عبدالله عربستان سعودی (KAUST) رسماً درخواست‌ ها برای برنامه تحقیقاتی دانشجویان مهمان سال ۲۰۲۶ میلادی خود را آغاز کرده است. این برنامه کار آموزی تحقیقاتی بین‌المللی با بودجه کامل، برای دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد از سراسر جهان، از جمله پاکستان، در دسترس است. تحت این برنامه، به داوطلبان برگزیده ماهانه ۱۰۰۰ دلار آمریکا کمک هزینه تحصیلی ارائه می‌شود، در حالی که بلیط هواپیما رفت و برگشت، اقامت رایگان در دانشگاه، بیمه درمانی کامل، پشتیبانی ویزا و دسترسی به آزمایشگاه‌های مدرن نیز ارائه می‌شود. این دوره کارآموزی ۳ تا ۶ ماه طول خواهد کشید و شرکت‌کنندگان تحت نظارت اساتید مشهور جهان روی پروژه‌ های تحقیقاتی کار خواهند کرد. این برنامه فرصت‌هایی را در زمینه‌های مختلف علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات، از جمله علوم کامپیوتر، مهندسی، مطالعات انرژی، علوم محیطی و علوم زیستی ارائه می‌دهد. در طول این مدت، دانشجویان از نزدیک با تحقیقات در سطح جهانی و روش‌های علمی پیشرفته آشنا می‌شوند. دانشجویان کارشناسی (حداقل سال سوم) و کارشناسی ارشد از همه کشورها، از جمله پاکستان، واجد شرایط درخواست هستند، مشروط بر اینکه حداقل معدل ۳.۵ داشته باشند. تسلط به زبان انگلیسی الزامی است، اما ارائه مدرک آیلتس یا تافل اجباری نیست. دانشجویان دکترا، دانشجویان فعلی و سابق دانشگاه (KAUST) واجد شرایط این برنامه نیستند. درخواست از طریق یک پورتال آنلاین ارسال می‌شود که نیازمند رزومه به‌روز، ریزنمرات رسمی تحصیلی، توصیه‌ نامه‌ها، بیانیه شخصی و کپی گذرنامه معتبر است. درخواست‌ها در طول سال پذیرفته می‌شوند و داوطلبان منتخب ظرف چند هفته مطلع می‌شوند. داوطلبان علاقه‌مند می‌توانند پس از ایجاد حساب کاربری در وب‌سایت رسمی(KAUST) و بارگذاری اطلاعات و مدارک مورد نیاز، درخواست خود را ارسال کنند. برنامه تحقیقاتی دانشجویان مهمان KAUST یک پلتفرم شناخته شده جهانی برای محققان نوظهور محسوب می‌شود که به توسعه مهارت‌های تحقیقاتی و ایجاد ارتباطات دانشگاهی بین‌المللی کمک می‌کند[1].

فرصت‌های بورسیه تحصیلی برای دانشجویان پاکستانی در ایران:

پاکستان و ایران دو کشور برادر اسلامی و همسایه هستند که روابط آنها بر پایه ‌های فرهنگی، مذهبی، سیاسی و تجاری بنا شده است، اما بزرگترین عامل این روابط صمیمانه بین دو کشور برادر اسلامی، میراث فرهنگی مشترک هر دو کشور است، زیرا زبان فارسی تقریباً نهصد سال در این منطقه شبه قاره رواج داشته است و همچنین شخصیت‌ های فرهنگی از جمله اقبال لاهوری، حضرت امام خمینی (ره)، رهبر معظم انقلاب حضرت امام خامنه ای (مدظله)، مولانا روم، سعدی شیرازی، حافظ و مولانا شمس، علی هجویری، صاحب کشف المحجوب و سایر شخصیتهای فرهنگی و عرفانی دو کشور نیز مشترک هستند. دانشجویان پاکستانی برای تحصیلات عالی به بسیاری از کشورهای ناشناخته جهان می‌ روند، در حالی که همین دوره‌ های تحصیلی در  در کشور همسایه پاکستان، در ایران نیز برگزار می ‌شود، جایی که دانشجویان پاکستانی از نظر هزینه یا رفت و آمد در مقایسه با سایر کشورهای جهان، دسترسی بسیار آسان‌تری به علم، آموزش، آموزش حرفه ای و فناوری های روز دارند. با این حال، بسیاری از مردم از پیشرفت ‌های علمی، آموزشی، آموزش حرفه ای و در زمینه فناوری های روز دانشگاه‌های ایران آگاه نیستند. اخیراً، رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اسلام آباد با انتشار معرفی و فعالیت‌ های دانشگاه‌ های مختلف ایران به زبان اردو، زبان ملی پاکستان برای آموزش دانشجویان پاکستانی، سعی در جذب دانشجویان پاکستانی به این سمت داشته است. اگرچه تعدادی از دانشجویان پاکستانی هر ساله در ایران از بورسیه های تحصیلی(کامل یا نصف) استفاده می کنند، این بورسیه های تحصیلی معمولا در رشته های زبان و ادبیات فارسی، علوم اسلامی و پزشکی برمبنای درخواست دانشجویان پاکستانی دارای صلاحیت مورد نیاز و پذیرش دانشگاه های ایرانی ارائه می شود، اما انتظار دانشجویان پاکستانی بیش از این است. امید است پس از رفع شدن درگیری های موجود ایران با آمریکا و کاهش یافتن مشکلات اقتصادی، جمهوری اسلامی ایران بیشتر بورسیه های تحصیلی را برای پاکستان اعلام خواهد کرد.

فرصت‌ های بورسیه تحصیلی برای دانشجویان پاکستانی در آمریکا:

کمیسیون آموزش عالی پاکستان در ماه نوامبر 2026 میلادی پذیرش درخواست‌های بورسیه تحصیلی دکترا را در ۱۰۰ دانشگاه برتر ایالات متحده آغاز کرد. طبق پستی که توسط کمیسیون آموزش عالی پاکستان(HEC) در رسانه‌های اجتماعی منتشر شده است، این برنامه بورسیه تحت پروژه کریدور دانش ایالات متحده و پاکستان راه ‌اندازی شده است. این بورسیه‌ها به دو دسته تقسیم می‌شوند. دسته اول شامل ۵۰ دانشگاه برتر می‌شود که در آنها به دریافت‌کنندگان بورسیه شهریه، کمک هزینه تحصیلی و بیمه درمانی ارائه می‌ شود. دسته دوم شامل دانشگاه‌هایی با رتبه ۵۱ تا ۱۰۰ است و به دریافت‌کنندگان بورسیه سالانه ۱۲۰۰۰ دلار شهریه، به همراه کمک هزینه تحصیلی و بیمه درمانی داده می‌شود. درخواست‌های بورسیه را می‌توان تا ۳۰ آوریل ۲۰۲۶ میلادی در وب ‌سایت کمیسیون آموزش عالی پاکستان (HEC) ارسال کرد[2].

فرصت‌های بورسیه تحصیلی برای دانشجویان پاکستانی در ایتالیا:

براساس گزارش مورخ 2 فوریه 2026 میلادی، تحول بزرگ و مهمی برای دانشجویان پاکستانی که مایل به ادامه تحصیلات عالی خود در اروپا هستند، آشکار شده است. ایتالیا رسماً برنامه بورسیه (MAECI) را برای ترویج همکاری آموزشی بین‌المللی و حمایت از مطالعه زبان و فرهنگ ایتالیایی راه ‌اندازی کرده است. داوطلبان موفق می‌ توانند در دانشگاه‌های معتبری مانند دانشگاه بولونیا، دانشگاه ساپینزا رم و پلی‌تکنیک میلان  درخواست پذیرش کنند. بورسیه تحصیلی (MAECI) هزینه‌های تحصیلی را به طور کامل پوشش می‌دهد، از جمله: کمک هزینه ماهانه ۹۰۰ یورو، معافیت کامل از شهریه و هزینه‌های ثبت نام در دانشگاه‌های دولتی (به جز هزینه ‌های منطقه‌ای متوسط)، همچنین بیمه سلامت و حوادث نیز تعلق می گیرد و بورسیه‌ها به مدت ۳، ۶ یا ۹ ماه اعطا می‌شوند و امکان تمدید برای برنامه‌های تحصیلی بلند مدت وجود دارد. شرایط لازم: دانشجویان پاکستانی تحت شرایط زیر واجد شرایط هستند: مدرک کارشناسی ارشد: زیر ۲۸ سال و مدرک کارشناسی مرتبط برنامه‌های دکترا: زیر ۳۰ سال، مدرک کارشناسی ارشد و نامه پذیرش یا قبولی از دانشگاه، پروژه‌های تحقیقاتی: زیر ۴۰ سال. نحوه درخواست: درخواست‌ها باید از طریق پورتال آنلاین رسمی تحصیل در ایتالیا ارسال شوند. داوطلبان باید یک حساب کاربری ایجاد کنند، یک دوره واجد شرایط را انتخاب کرده و مدارک مورد نیاز را آپلود کنند. مدارک مورد نیاز، کپی گذرنامه، رزومه (فرمت (Europass) ترجیح داده می‌شود)، گواهینامه‌ ها و ریزنمرات تحصیلی، نامه انگیزه، گواهی تسلط به زبان (انگلیسی یا ایتالیایی)، نامه پذیرش یا پذیرش اولیه (برای کارشناسی ارشد و دکترا)، پروپوزال تحقیقاتی (برای متقاضیان دکترا و تحقیق). مهلت مورد انتظار برای درخواست‌ها برای سال تحصیلی ۲۰۲۶-۲۰۲۷ اواسط ژوئن ۲۰۲۶ میلادی است. بورسیه تحصیلی (MAECI) فرصتی عالی برای دانشجویان پاکستانی است تا تحصیلات در سطح جهانی را در ایتالیا دنبال کنند، جایی که آنها فرصت شروع سفر آموزشی خود را با پشتیبانی مالی جامع دریافت می‌ کنند. به گفته کارشناسان آموزشی پاکستان، این بورسیه فرصتی طلایی برای دانشجویان پاکستانی است که از طریق آن دانشجویان پاکستانی نه تنها می‌توانند با تحصیل در محیط آموزشی و پژوهشی مدرن ایتالیا، آینده خود را روشن سازند، بلکه نماینده پاکستان در سطح بین‌المللی نیز باشند[3].

فرصت‌های بورسیه تحصیلی برای دانشجویان پاکستانی در بریتانیا:

براساس گزارش مورخ 15ژوئیه 2026 میلادی، خبر خوبی برای دانشجویان پاکستانی که مایل به تحصیل در انگلستان هستند، است که دانشگاه پیشرو جهان خبر مهمی را اعلام کرده است. طبق جزئیات، رویای تحصیل در بریتانیا برای دانشجویان پاکستانی اکنون نزدیک‌تر شده است، زیرا دانشکده امپریال لندن، یکی از دانشگاه‌های پیشرو در جهان، برنامه بورسیه تحصیلات تکمیلی را برای دانشجویان پاکستانی اعلام کرده است که هدف آن ارائه آموزش با کیفیت بین‌المللی به دانشجویان با استعداد بدون محدودیت‌های مالی است. نکات برجسته این بورسیه تحت این برنامه، شهریه دانشجویان به طور کامل معاف می‌ شود، در حالی که در بیشتر موارد، به دانشجویان کمک مالی برای هزینه‌ های زندگی و سایر هزینه ‌های ضروری نیز ارائه می‌ شود. این فرصت به ویژه برای کسانی است که در رشته ‌های علوم، مهندسی، پزشکی، فناوری و تجارت تحصیل می‌ کنند. شرایط و مراحل لازم این است که داوطلب ابتدا باید در هر برنامه تحصیلات تکمیلی واجد شرایط در دانشکده امپریال پذیرفته شود. دانشجویانی که سابقه تحصیلی برجسته و پتانسیل رهبری اثبات شده‌ای دارند، برای این بورسیه انتخاب خواهند شد. به داوطلبان توصیه می‌شود که تمام مدارک را به موقع آماده نگه دارند و درخواست‌ های خود را قبل از مهلت مقرر ارسال کنند.کارشناسان آموزشی از این اقدام تمجید کرده و آن را تقویت روابط آموزشی بین پاکستان و بریتانیا نامیده ‌اند. کارشناسان پاکستانی معتقدند که دانشجویانی که از این فرصت استفاده می‌کنند، نقش کلیدی در توسعه، تحقیق و نوآوری پاکستان در آینده خواهند داشت[4].

فرصت‌های بورسیه تحصیلی برای دانشجویان پاکستانی در استرالیا:

براساس گزارش مورخ 10فوریه 2026 میلادی، برنامه جوایز استرالیا مدت‌هاست که نقش کلیدی در تقویت مسیر توسعه پاکستان از طریق آموزش ایفا می‌کند. تحت این برنامه، شهروندان پاکستانی هر ساله بورسیه‌ های تحصیلی کاملاً تأمین‌شده برای ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد در دانشگاه‌های برجسته استرالیا دریافت می‌کنند. هدف اصلی این طرح، پرورش افراد با استعداد و متعهدی است که بتوانند با دانش پیشرفته، تجربه بین‌المللی و مهارت‌های رهبری به کشور خود بازگردند و نقش مؤثری در توسعه اجتماعی و اقتصادی پاکستان ایفا کنند. حمایت آموزشی استرالیا از پاکستان بخشی از یک چشم‌ انداز وسیع‌تر برای ارتقای صلح، ثبات و رفاه در پاکستان و منطقه است. با توجه به این موضوع، این برنامه فقط مربوط به مدرک تحصیلی نیست، بلکه به ظرفیت ‌سازی بلندمدت، توسعه رهبری و ایجاد ارتباطات قوی بین مردم دو کشور نیز می‌پردازد. دانشجویانی که از طریق جوایز استرالیا آماده می‌شوند، این فرصت را دارند که با یادگیری از پیشرفته‌ترین سیستم‌های آموزشی جهان، راه‌حل‌های پایدار برای مشکلات محلی پیدا کنند. دولت‌های استرالیا و پاکستان، از طریق مشورت متقابل، بخش‌هایی را که با نیازهای فعلی و چالش‌های آینده کشور سازگار هستند، تعیین می‌کنند. این بورسیه‌ها فقط برای تحصیلات سطح کارشناسی ارشد اعطا می‌شوند و داوطلبان انتخاب شده تحصیلات خود را در استرالیا در سال 2027 آغاز خواهند کرد. همه دانشجویان باید در موسسات آموزشی شناخته شده استرالیا تحصیل کنند، در حالی که کسانی که قبلاً مدرکی در همان سطح دارند، واجد شرایط این برنامه نیستند. بورسیه مذکور تمام هزینه‌های اولیه تحصیل دانشجو را پوشش می‌دهد. این بورسیه شامل بلیط رفت و برگشت به استرالیا، کمک هزینه تحصیلی یک‌ باره در بدو ورود، پرداخت کامل شهریه و کمک هزینه ماهانه برای اقامت و هزینه‌های زندگی می‌شود. برای درخواست، داوطلب باید شهروند پاکستانی و ساکن پاکستان باشد. داوطلب باید ۱۶ سال تحصیل و حداقل ۵ سال سابقه کار مرتبط در پاکستان داشته باشد، در حالی که محدودیت سنی در زمان درخواست ۴۵ سال تعیین شده است. همچنین برای داوطلبان انتخاب شده الزامی است که حداقل ۲ سال پس از اتمام تحصیل به پاکستان بازگردند و خدمت کنند.همراه با درخواست، هر داوطلب باید یک برنامه دقیق ارائه دهد که در آن به وضوح بیان کند که چگونه از آموزش و مهارت‌ های کسب شده در استرالیا در توسعه پاکستان استفاده خواهد کرد. درخواست ‌ها از طریق پورتال(OASIS) ارسال می‌شوند، جایی که همه درخواست‌ها به صورت آنلاین ارسال می‌شوند. داوطلبان ملزم به ارائه مدارک تحصیلی، ریزنمرات، رزومه دقیق، گواهی آزمون زبان انگلیسی، گزارش‌های مرجع و سایر مدارک لازم هستند. به متقاضیان توصیه می‌شود نام کامل قانونی خود را مطابق گذرنامه خود وارد کنند. درخواست‌های بورسیه تحصیلی 2027 میلادی از اول فوریه ۲۰۲۶ آغاز شده و تا ۳۰ آوریل ۲۰۲۶ ادامه خواهد داشت. درخواست‌های ناقص یا دیرهنگام بررسی نخواهند شد. به داوطلبان موفق در اواخر سال ۲۰۲۶ میلادی اطلاع داده خواهد شد و پس از آن مراحل آموزشی و آماده‌سازی برای عزیمت به استرالیا تکمیل خواهد شد[5].

فرصت‌های بورسیه تحصیلی برای دانشجویان پاکستانی در چین:

براساس گزارش مورخ 10ژوئیه 2026 میلادی، دانشگاه تیانجین چین، بورسیه‌هایی را برای پذیرش در مقاطع کارشناسی ارشد و دکترا تحت برنامه بورسیه تحصیلی دولت چین برای مقطع کارشناسی ارشد سطح بالا برای سال تحصیلی ۲۰۲۶ میلادی (نوع B) اعلام کرده است. هدف از این بورسیه، فراهم کردن فرصت‌هایی برای آموزش عالی در دانشگاه تیانجین برای دانشجویان با استعداد از سراسر جهان است. بر اساس این گزارش، این برنامه بورسیه برای داوطلبان با پیشینه‌های تحصیلی مختلف، به ویژه در رشته‌های مهندسی، علوم، مدیریت، علوم انسانی و علوم اجتماعی در دسترس است. در مجموع ۱۰۴ برنامه کارشناسی ارشد و ۱۲۵ برنامه دکترا توسط این دانشگاه ارائه می‌شود، در حالی که ۲۹ برنامه کارشناسی ارشد و ۵۵ برنامه دکترا نیز به زبان انگلیسی ارائه می‌ شود. آخرین مهلت ارسال درخواست برای این بورسیه ۱۸ ژانویه ۲۰۲۶ میلادی بوده است. بورسیه تحصیلی دولت چین (نوع B) در طول دوره تأیید شده، پشتیبانی مالی کاملی از جمله معافیت کامل از شهریه، اقامت در خوابگاه دانشگاه یا کمک هزینه زندگی، بیمه درمانی و کمک هزینه ماهانه را ارائه می‌دهد. طبق اعلام دانشگاه، به دانشجویان کارشناسی ارشد و دکترا ماهانه ۳۵۰۰ یوان چین کمک هزینه تحصیلی داده می‌شود. با این حال، مشخص شده است که هزینه بلیط هواپیما بین‌المللی در این بورسیه لحاظ نخواهد شد. در مورد الزامات زبان، اعلام شده است که داوطلبانی که زبان مادری آنها انگلیسی نیست و تحصیلات قبلی آنها به زبان انگلیسی نبوده است، باید مدرک تافل حداقل ۸۰ یا آیلتس آکادمیک حداقل ۶.۰ ارائه دهند. برای رشته‌ هایی که به زبان چینی تدریس می‌شوند، سطح ۵ HSK (حداقل نمره ۱۸۰) اجباری شده است. شرایط لازم برای شرکت در این بورسیه، داشتن حداقل معدل ۳.۲ از ۴.۰ یا معادل آن است، در حالی که برای داوطلبان دکترا، حداقل یک مقاله علمی باید منتشر شده باشد. به داوطلبان توصیه می‌شود برای جزئیات بیشتر و مراحل درخواست، به وب‌سایت رسمی کمیسیون آموزش عالی پاکستان(HEC) مراجعه کنند[6].

تحلیل فرهنگی و آموزشی:

کارشناسان و تحلیلگران فرهنگی و آموزشی پاکستان معتقدند که آموزش، اقامت رایگان و همچنین در برخی از کشورها امکانات خدمت و حقوق نیز برای دانشجویان پاکستانی ارائه می شود. این فرصت ها در ۵۰ کشور جهان ارائه می شود، اما بیشتر دانشجویان پاکستانی فقط برای یک یا دو بورسیه تحصیلی درخواست می کنند و همین، در حالی که واقعیت این است که اکثر کشورهای جهان به دانشجویان بین‌المللی بورسیه تحصیلی ارائه می‌دهند، بنابراین اگر دانشجویان پاکستانی واجد شرایط دریافت بورسیه هستند، باید برای آن درخواست دهند. ۵۰ کشور یا بورسیه های تحصیلی ارائه می دهند یا تحصیل در آنها رایگان یا ارزان است. جدا از بورسیه های تحصیلی، کسانی که توانایی مالی دارند و می‌ توانند به کشورهایی بروند که تحصیل در آنها ارزان، با کیفیت و خوب است. این کارشناسان و تحلیلگران فرهنگی فهرستی از کشورهای جهان نیز برای راهنمایی دانشجویان تهیه و ارائه داده اند که درج ذیل است: اروپا: فضایی است که در آن تحصیل تقریباً رایگان است. اکثر دانشگاه‌های دولتی اینجا یا شهریه ندارند یا بورسیه‌ های تحصیلی هنگفتی ارائه می‌دهند.1- در آلمان تقریباً همه دانشگاه‌ های دولتی شهریه ندارند. بورسیه (DAAD) بزرگترین بورسیه است.2- در  ایتالیا تحصیل ۱۰۰٪ رایگان در (DSU) و بورسیه‌های منطقه‌ای + ۲ میلیون دلار کمک هزینه تحصیلی در سال. بهشت ​​برای کسانی که معدل پایینی دارند. 3- در مجارستان(Stipendium Hungaricum) بورسیه تحصیلی کاملاً تأمین مالی شده برای بیش از ۵۰۰۰ پاکستانی. بدون نیاز به آیلتس نیز امکان‌پذیر است.4- در نروژ: (بدون شهریه در دانشگاه‌های دولتی، استاندارد زندگی بسیار بالا.5- در  فنلاند: (بودجه عالی برای کارشناسی ارشد و دکترا. بهترین سیستم آموزشی در جهان.6- در سوئد بورسیه تحصیلی(SI) برای متخصصان جهانی، کاملاً تأمین مالی شده است. 7- در اتریش: (شهریه بسیار پایین و بورسیه ‌های دولتی.). 8- در بلژیک بورسیه‌ های (VLIR-UOS و Master Mind).9- در فرانسه (بورسیه تحصیلی ایفل و شهریه بسیار پایین در دانشگاه‌های دولتی.).10-در هلند: (برنامه دانش اورنج و بورسیه‌های دانشگاهی.)11-در سوئیس (بورسیه تحصیلی تعالی دولت سوئیس، بالاترین بورسیه برای دارندگان مدرک دکترا.).12-در ایرلند (بورسیه تحصیلی تحصیلات تکمیلی دولت ایرلند.).13-در لهستان (کم هزینه و ورود آسان به اروپا.).14- در جمهوری چک: (بورسیه‌های تحصیلی دولتی و آموزش مقرون به صرفه.).15-در اسپانیا (فرصت‌های عالی در برخی از دانشگاه‌ها، به ویژه در زمینه تحقیقات.).16-در پرتغال: (ارزان‌ترین کشور در اروپا و دانشگاه‌های خوبی دارد.). 17-رومانی: (بورسیه تحصیلی کاملاً تأمین مالی شده از وزارت امور خارجه است.)دانمارک: (بورسیه‌های سهمیه‌ای ویژه دولت.).19- در استونی (عالی برای رشته‌ های فناوری اطلاعات و دیجیتال و ارزان است.).20- در لیتوانی(بورسیه‌های تحصیلی دولتی برای کارشناسی ارشد و ارزان‌ترین آموزش برای سایر مقاطع تحصیلی.) کشورهای مذکور برای جذب استعدادها مثل آب پول می‌ریزند. 21- در آسیا، بودجه کاملی وجود دارد. ۲۲ – در چین، بورسیه (CSC) بزرگترین برنامه جهان، هزاران پاکستانی هر ساله در آن شرکت می‌کنند. بدون نیاز به مدرک آیلتس.23- در کره جنوبی بورسیه (GKS) کمک هزینه ماهانه بسیار زیاد و آزمایشگاه‌های تحقیقاتی عالی.24- در ژاپن بورسیه (MEXT) برنامه کاملاً تأمین مالی شده توسط دولت ژاپن است. 25- در ترکیه بورسیه (Turkiye Burslari) همه از کارشناسی تا دکترا رایگان، شامل بلیط. آیلتس لازم نیست. 26- در مالزی بورسیه (MIS) و بودجه دانشگاه. فرهنگ مسلمان و ارزان.27- سنگاپور جایزه (SINGA) دانشگاه‌های برتر جهان برای علوم و مهندسی. 28- تایلند: (بورسیه‌های (Chulabhorn و Royal)، بهترین برای علوم.29- در برونئی: (بورسیه دولتی کاملاً تأمین مالی، بهترین سهمیه برای پاکستانی‌ها.).30- در تایوان (بورسیه‌های دولتی و دانشگاهی، بسیار خوب در فناوری.).31- در هنگ کنگ (HKPFS) یکی از بالاترین بورسیه‌های جهان برای دکترا.32- آذربایجان (بورسیه دولتی برای کشورهای عضو جنبش عدم تعهد.).33- قزاقستان (قطب آموزشی نوظهور در آسیای میانه.) در خاورمیانه: فرصت طلایی برای بورسیه‌ها در اینجا آنقدر زیاد هستند که می‌توانید در کنار تحصیل، از خانواده خود نیز حمایت کنید. 34- در عربستان سعودی مستمری ماهانه بورسیه (KAUST) تا 4-5 صد هزار روپیه است! دانشگاه ملک فهد و ملک عبدالعزیز نیز کاملاً تأمین مالی می کنند. 35- در قطر(دانشگاه قطر و مؤسسه دوحه: امکانات کاملاً رایگان و عالی ارائه می دهد.). 36- در امارات متحده عربی (امارات متحده عربی) (MBZUAI) برای هوش مصنوعی در دانشگاه خلیفه. 37- در آمریکا، کانادا و اقیانوسیه (لیگ‌های بزرگ آموزشی). در کشورهای مذکور رقابت سخت است، اما اگر انتخاب شوید، زندگی از پیش تعیین شده است.38- در بریتانیا (بورسیه‌های تحصیلی اصلی مانند چیونینگ، کامنولث و رودز.).39- در کانادا (ونیر سی‌جی‌اس، و بودجه تحقیقاتی اساتید.).40- در استرالیا جوایز استرالیا و بورسیه‌های (RTP) در دانشگاه. 41- در نیوزیلند (بورسیه‌های تحصیلی ماناکی نیوزیلند.).42- در برزیل (بورسیه‌های تحصیلی دولتی برای کشورهای در حال توسعه.).43- در مکزی برنامه بورسیه (AMEXCID).44- در روسیه (بورسیه درهای باز و سهمیه‌های دولتی.).45- تعدادی از دانشجویان پاکستانی در افغانستان می‌خواستند پزشک شوند، اما بورسیه تحصیلی پس از دولت طالبان لغو شده است[i].