در ماه مبارک رمضان، در داتا دربار شهر لاهور هر روز برای حدود ۲۰ تا ۲۵ هزار نفر سحری و افطار تدارک دیده میشود؛ جایی که بدون هیچ تمایزی میان غنی و فقیر، لنگر (نذری) یکسان در اختیار همگان قرار میگیرد.
اگرچه در آستان حضرت علی هجویری مشهور به داتا گنجبخش—که به داتا دربار نیز شناخته میشود—از قرن یازدهم میلادی در تمام طول سال نذری توزیع میشود، اما در ماه رمضان برنامههای ویژهای برای سحری و افطار برقرار است و هر روز ۲۰ تا ۲۵ هزار نفر از مناطق دور و نزدیک از آن بهرهمند میشوند.
به گفته متولیان، این آستان یکی از بزرگترین و کهنترین مراکز صوفیانه شبهقاره است که نزدیک به هزار سال بهعنوان کانونی معنوی و اجتماعی برای زائران عمل کرده است. لاهور از دیرباز «شهر داتا» نامیده میشود و افراد توانمند بهصورت نذورات و کمکهای داوطلبانه در برپایی لنگر سهیم هستند.
لنگر (نذری) از چه زمانی برقرار است؟
لنگر داتا دربار به زمان خودِ حضرت داتا گنجبخش بازمیگردد و بنا بر اسناد، از حدود سال ۱۰۷۰ میلادی بهطور پیوسته جریان داشته است. روایتهای تاریخی میگویند که ایشان شخصاً به مردم غذا میدادند و در خانقاهشان مهماننوازی همیشگی برقرار بود. مورخان انگلیسی نیز این سنت هزارساله را ثبت کردهاند. امروز اداره آستان زیر نظر اداره اوقاف پنجاب است و مدیر و سرپرست دولتی دارد.
گوهر مصطفی، مدیر داتا دربار، به دی انڈیپنڈنٹ اردو گفت: «در رمضان، لنگر داتا دربار بهطور ویژه و در مقیاسی بزرگ برای سحری و افطار آماده میشود؛ این سنت کهن، امتداد گستردهتری از لنگر روزهای عادی است».
او افزود: «همه در یک صف و با غذایی یکسان پذیرایی میشوند. تأمین مالی و تدارکات را سازمانها و خیرین بهصورت داوطلبانه انجام میدهند؛ وظیفه ما نظم، امنیت و نظارت بر کیفیت غذا از طریق نهادهای مربوط است».
به گفته وی، روزانه حدود ۲۰ تا ۲۵ هزار نفر در سحری و افطار حاضر میشوند و بسته به نیاز، غذا، میوه، آبمیوه و شربت دریافت میکنند؛ بسیاری نیز نمازهای خود را همانجا بهجا میآورند. هرچند لنگر در تمام سال برقرار است، در این ایام تمهیدات ویژهای اتخاذ میشود.
بخش بزرگی از بهرهمندان را زائران شهرهای دیگر یا کارگران مهاجر شاغل در لاهور تشکیل میدهند. ذوالقرنین، روزهداری از اسکردو، گفت که هنگام زیارت با نظم و کیفیت افطار روبهرو شده و همانجا افطار کرده است. وقار از مُریدکه نیز گفت که افطار در داتا دربار را بهخاطر فضای متفاوتش انتخاب کرده و از دیدن این ساماندهی شگفتزده شده است.
کارگران مهاجرِ مناطق پیرامونی داتا دربار نیز بهشمار فراوان حاضر میشوند و نذری نهتنها در صحن آستان، بلکه در بیرون از آن نیز توزیع میگردد. با وجود ادامهٔ طرحهای توسعهٔ آستان، نظام سحری و افطار بدون اختلال برقرار است.
نویسنده: ارشاد چوهدری
نظر شما