(《新世纪西亚文学年谱：伊朗卷》)

（《Chronicle of West Asian Literature in the New Century: Iran Volume》）

معرفی نویسندگان:

جیانگ نان، دانشیار گروه زبان فارسی دانشکده زبان‌های خارجی دانشگاه تجارت و اقتصاد بین المللی، دکترای ادبیات. زمینه‌های اصلی تحقیق او ادبیات معاصر ایران و فرهنگ اجتماعی است. بیش از ۱۰ مقاله علمی در زمینه‌های مرتبط منتشر کرده است. در پروژه‌های ملی مشارکت داشته و چندین پروژه در سطح دانشگاه را نیز هدایت کرده است.

مو هونگ یان، استاد دانشکده آسیایی دانشگاه مطالعات زبان‌های خارجی پکن، استاد راهنمای دکتری، پژوهشگر ویژه مؤسسه مطالعات ارشد ادبیات خارجی وانگ زو لیانگ دانشگاه مطالعات زبان‌های خارجی پکن، پژوهشگر ویژه مرکز تحقیقات ادبیات شرقی دانشگاه پکن؛ عضو هیئت مدیره انجمن ادبیات خارجی چین، عضو هیئت مدیره انجمن زبان‌های غیر متداول چین. حوزه تحقیقاتی وی در زمینه ادبیات شرقی است و تخصص پژوهشی او بر محور ادبیات فارسی (ایران) بوده و حوزه‌هایی از جمله دین، تاریخ، فرهنگ و هنر در غرب و آسیای مرکزی را در بر می‌گیرد. تاکنون چهار کتاب علمی منتشر کرده است: «مرگ و تولد دوباره ققنوس: مطالعه شعر نو معاصر ایران»، «پژوهشی در شعر کلاسیک فارسی»، «تاریخ توسعه داستان‌نویسی در ایران» و «تاریخ توسعه مینیاتور فارسی»، علاوه بر آن دفترچه یادداشت‌های علمی «یادداشت‌های فارسی» و مجموعه مقالات شخصی خود تحت عنوان «پژوهشی در چندگانگی فرهنگ فارسی» را منتشر کرده و 14 اثر ترجمه‌ای دارد و بیش از صد مقاله علمی منتشر کرده است؛ همچنین ریاست و انجام چندین پروژه در سطح استان و وزارت و پروژه‌های کلان بنیاد ملی علوم اجتماعی را بر عهده داشته است. دستاوردهای علمی او جوایز ملی در چین و ایران و همچنین جوایز استانی و وزارتی چین را دریافت کرده است.

پروژه ملی و جایگاه علمی

  این کتاب، جلد شانزدهم از مجموعهٔ عظیم «تدوین و پژوهش سالنامه ادبیات منطقه‌ای شرق در قرن جدید (۲۰۰۰–۲۰۲۰)» است که در ۲۳ جلد تدوین شده و یکی از پروژه‌های برجستهٔ ملی چین در حوزهٔ علوم انسانی محسوب می‌شود:

پروژهٔ کلان صندوق ملی علوم اجتماعی (国家社科基金重大招标项目) با کد ۱۷ZDA280

پروژهٔ صندوق انتشار ملی (国家出版基金项目)

پروژهٔ نمادین دانشگاه بی‌اف‌اس‌یو در چارچوب «دو اول‌ کلاسی» (双一流)

  این مجموعه در طول هشت سال (از ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۵) توسط ۱۱۴ پژوهشگر از مراکز دانشگاهی و پژوهشی سراسر چین، در ۴۱ زبان و گویهٔ غیرعمومی (زبان‌های آسیایی و آفریقایی) تدوین شده و نخستین اثر نظام‌مند در نوع خود برای بررسی دو دههٔ نخست ادبیات کشورهای شرق (آسیا-آفریقا) است.

ساختار و محتوای کتاب

  این اثر با روش "سالنامه(年谱) " یعنی تدوین رویدادها به ترتیب سالانه — به بررسی ادبیات ایران در بازهٔ ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۰ میلادی می‌پردازد. ساختار هر سال در سه بخش اصلی تنظیم شده است:

۱. جوایز ادبی مهم (重要文学奖项): ثبت جوایز برجستهٔ ادبی ایران در هر سال 

۲. آثار ادبی مهم (重要文学作品): معرفی و ثبت کتاب‌ها، رمان‌ها، مجموعه‌های شعری و آثار نمایشی برجسته 

۳. رویدادهای ادبی مهم (重要文学事件): ثبت کنفرانس‌ها، نمایشگاه‌ها، درگذشت یا رونمایی از شخصیت‌های ادبی و تحولات نهادی

علاوه بر این، کتاب در بخش‌های پایانی به **جمع‌بندی نمایندگان نمایش‌نامه‌نویسی و نویسندگان دو دهه می‌پردازد و با نگارش پس‌گفتار، زمینهٔ تدوین کتاب و فرایند پژوهش را تشریح می‌کند.

اهمیت علمی و کاربردی

 پرکردن کاستی های پژوهشی: این مجموعه نخستین تلاش نظام‌مند برای ثبت و طبقه‌بندی منابع ادبیات معاصر ایران (شعر، داستان، نمایش و نقد) در قالب یک سالنامهٔ منطقه‌ای است و خلأ دسترسی به منابع دست‌اول را برای پژوهشگران چینی و بین‌المللی پر می‌کند.

  نگاه چینی به ادبیات شرق: هدف مجموعه، ساختن «نظام پژوهشی ادبیات شرق با دیدگاهی چینی، عینی و برابر» است؛ یعنی نه در قالب نگرش غربی، بلکه از منظر تاریخی-فرهنگی و روابط متقابل منطقه‌ای.

 ابزار تحقیقاتی: به دلیل شکل ساختاری سالنامه، کتاب هم‌زمان منبع‌ای تاریخی، ابزاری پژوهشی و مرجعی دانشگاهی است و برای پژوهشگران ادبیات تطبیقی، ایران‌شناسان و مترجمان، نقشهٔ راهی دقیق از تحولات ادبی ایران در بحرانی‌ترین و پرتحول‌ترین دو دههٔ اخیر فراهم می‌آورد.

نتیجه‌گیری

  این کتاب برای مخاطبان فارسی‌زبان — به‌ ویژه "پژوهشگران ادبیات معاصر ایران، استادان زبان و ادبیات فارسی در چین، مترجمان آثار ایرانی به چینی، و دیپلمات‌های فرهنگی" — منبعی بی‌بدیل است که ادبیات ایران را در قرن بیست و یکم (تا پیش از پاندمی و تحولات اخیر) به ‌صورت سال ‌به‌ سال و با استناددهی دقیق ثبت کرده است. انتشار آن در چارچوب یک پروژهٔ ملی چین، نشان‌دهندهٔ اهمیت فزایندهٔ ایران در مطالعات منطقه‌ای (Regional Studies) و ادبیات تطبیقی در نظام آکادمیک چین است.