فن خطابه و منابر مذهبی کماکان یکی از موثرترین طرق اثرگذاری فرهنگی بر جامعه مذهبی عراق است . خطبای عراق از دیرباز بواسطه آشنایی با فنون بلاغت در سخن و صدای حزن انگیز مورد توجه بوده اند . در سال های اخیر برنامه های مذهبی و منابر کارشناسان مذهبی عراق در شبکه های اجتماعی با اقبال فراوان روبرو شده است و این کارشناسان تواسنه اند از این ظرفیت برای اثر گذاری بر قشر جوان عراق استفاده کنند. در گزارش زیر به معرفی تعدادی از معروفترین خطابای عراق که در فضای مجازی عراق فعال هستند می پردازیم .
۱- حجت الاسلام سید علی الطالقانی :
تعداد دنبال کنندگان او در فیسبوک ۴۸۸/۴۸۹/۲ نفر هستند .
علی الطالقانی روز دوشنبه ۳ ذی القعده سال ۱۴۰۴ هجری قمری در کربلا متولد شد. او نوه حجت الاسلام و المسلمین حسن الطالقانی و عموی او آیت الله محمد حسن الطالقانی است. وی در کودکی ، به دلیل تأثیر آموزشی که از پدر و مادرش داشت شروع به خواندن مقتل امام حسین کرد . او در مدارس آکادیمی تحصیل کرد و سپس وارد حوزه علمیه نجف شد. طالقانی با نوه دانشمند و خطیب الحسینی شیخ عبدالامیر المنصوری ازدواج کرد .او یک فرزندان به نام مومل دارد .
علی الطالقانی در سال ۲۰۰۰ میلادی به حوزه علمیه نجف اشرف پیوست و تحت اشراف اساتید مبرز حوزه تحصیل کرد . در روز عید غدیر خم در سنین پایین مقتدی صدر او را با دست خود معمم کرد . سپس به کربلا بازگشت و تا سطح بالا دروس حوزوی را ادامه داد . او از محضر دو استاد بزرگ حوزه علمیه کربلا شیخ صباح الشمری و شیخ حسین الامیری بهره برد . وی یک دوره عقائدی را نیز نزد شیخ فاضل الفراتی به اتمام رساند. همچنین یک دوره زبانشناسی را تحت اشراف شیخ وائل البدیری آموخت .شایان ذکر است که وی در مدرسه آیت الله العظمی محمد صادق الصدر پرورش یافته و تحصیل کرده است و در آنجا معانی انقلاب اسلامی و جهاد را به خاطر انسانیت و عدم تسلیم مستکبران فرا گرفته است. شهرت علی الطالقانی در نتیجه سبک بلاغت وی به وجود آمده است. او همچنین به جسارت و صراحت روی منبر ، همزیستی با جوانان و گشودگی نسبت به کادر علمی دانشگاهها شهره است. او یکی از معتمدین مقتدی صدر است . محتوای بشر دوستانه در سخنرانی های او بر سایر موضوعات برتری دارد و تلاش می کند مفاهیم دینی را در این قالب مطرح کند.
امام جمعه مسجد کوفه ، امام جمعه کربلا ، بابل ، دیوانیه و واسط و امام جماعت حرم امام حسین (ع) از جمله مناصب دینی اوست.
۲- حجت الاسلام شیخ علی المیاحی :
صفحه او در فیسبوک ۸۴۵/۱۵۳دنبال کننده دارد.
او متولد ۱۹۸۷ میلادی در استان واسط ، منطقه الحی است طلبه خارج حوزه علمیه نجف و دانشجوی دکترای ادبیات عرب و استاد دانشگاه کوت است . از خطبای حسینی معروف و جوان در عراق ، کشورهای حاشیه خلیج فارس و ایران است . منابر او بیشتر حاوی مباحث عرفانی و تفسیر قرآن است که مورد توجه جوانان است . مسایل سیاسی و اجتماعی در منابر او جایی ندارد اما رابطه خوبی با جمهوری اسلامی ایران دارد و او صاحب تالیفات زیادی است که برخی از آنها به شرح زیر می باشد :
۱. ینبوع الکوثر
۲. الرد علی ریتشارد دوکنز.
۳. ینبوع الاصول
۴. ینبوع الفقاهة
۵. خمسون درساً فی العرفان
۶. کربلاء ملحمة العشق الالهی
۷. الغربة والحنین فی شعر الوائلی
۸. النفس فی الشعر الصوفی
۹. القول المهذب فی احوال العقیلة زینب
۱۰. العلمانیة
۱۱. معارف السیرة
۱۲. مدرسة العشق الالهی.. ومؤلفات اخری
۳- حجت الاسلام سید رشید الحسینی
صفحه او در فیسبوک ۱۴۷/۱۵۹ دنبال کننده دارد .
او متولد شهر نجف و از اساتید اصول فقه حوزه نجف اشرف در مسجد هندی است . وی از وکلای حضرت آیت الله سیستانی می باشد و در برنامه های تلویزیونی مختلف بویژه در تلویزیون الفرات و ... در خصوص پاسخ گویی به مسایل شرعی شرکت دارد . او برای شرکت در مراسم های مذهبی به کشورهای کویت ، بحرین و عمان رفت و آمد دارد . جوانان متدین علاقه ویژه ای به ایشان دارند .
۴- حجت الاسلام شیخ جعفر الابراهیمی :
صفحه او در فیسبوک ۰۰۰/۷۰ دنبال کننده دارد .
جعفر عجیل عبید موسی الخزاعی ، ملقب به الابراهیمی در سال ۱۹۵۶ میلادی در استان ذی قار، در منطقه سید دخیل ، روستای آل ابراهیم متولد شد . وی متاهل و دارای چهار پسر و دو دختر است. مادرش یکی از دوستداران امام حسین (ع) بود و نذر کرده بود که یکی از فرزندانش خطیب حسینی شود .
ابراهیمی در شش سالگی به حوزه علمیه نجف رفت و در دوره مذهبی آیت الله سید محسن حکیم شرکت کرد . از برجسته ترین معلمان او آیات عظام سید محمد صدر ، سید محمد باقر حکیم ، سید کاظم حکیم ، سید کمال حکیم ، سید عبد آل صاحب حکیم و شیخ مهدی مظفر بود.
او یکی از مشهورترین خطبای عراق است که منابر او بیشتر غنای تاریخی دارد و تلاش می کند نسبت به مسایل سیاسی و اجتماعی اعلام موضع داشته باشد .
۵- حجت الاسلام سید محمد الصافی :
صفحه فیسبوک ندارد اما ویدئوهای زیادی از ایشان در فضای مجازی عراق وجود دارد.
سید محمد بن السید مزهر بن السید خیون از طوایف الصوافی در استان ذی قار است.وی در سال ۱۹۷۱ در بغداد به دنیا آمد. او تحصیلات ابتدایی ، راهنمایی را گذراند و از مدرسه راهنمایی فارغ التحصیل شد و در سال ۱۹۹۰ پس از آنچه در عراق در آن دوره اتفاق افتاد به موسسه فنی در بابل رفت . پس از پایان خدمت اجباری نظامی در سال ۱۹۹۵ به حوزه علمیه نجف پیوست و تحصیلات دینی را آغاز کرد و در آنجا مقدمات و سطوح را به پایان رساند .از چهار استاد شیخ محمد الیعقوبی ، سید علی السبزواری و شیخ باقر الایروانی و شیخ عبدالمنعم آل سعودی استفاده کرد .
به دلیل صدای رسا و روضه خوانی زیبا منابر او مورد توجه است .منابر او عامه پسند است . در منابر او انتقاد از حکومت و حمایت از جریان مقاومت برجسته است و ارتباط ویژه ای با شهدای قاده النصر داشته است . همچنین از ذوق شعری برخوردار است .
او علاوه بر عراق در ایران ، سوریه ، بحرین نیز به سخنرانی و منبر می پردازد .
ملاحظات کارشناسی:
۱- خطابه و منبر کماکان در جامعه مذهبی عراق مورد توجه است و منبری های مشهور اثر گذاری زیادی بر جامعه مذهبی عراق دارند
۲- ویدئوهای منبری های معروف عراق در فضای مجازی بویژه فیسبوک با بازخوردهای خوبی همراه است
۳- با توجه به اهتمام خطبا به مسائل روز جامعه عراق و انتقاد از فسادهای موجود در دستگاه های دولتی، سخنرانی های آنها مورد اقبال عمومی قرار می گیرند
۴- پیشنهاد می شود با توجه به اثرگذاری این شخصیت ها بر جامعه مذهبی عراق از آنها برای ارائه منبر در مجالس رسمی جمهوری اسلامی در حسینیه امام خمینی (ره) ، آستان قدس رضوی ، آستان حضرت معصومه(س) و شبکه های ماهواره ای برون مرزی جمهوری اسلامی ایران دعوت صورت گیرد .
نظر شما