افغان و افغانیت ؛ بحران لاینحل هویت ملی

مناقشه بر سر «افغان» و «افغانیت» سال‌هاست جامعه‌ی سیاسی افغانستان را دچار شکاف عمیقی کرده است. گذشته از بحث روی مفید بودن و یا عدم فایده این بحث در شرایط حاکمیت طالبان، متأسفانه این اختلاف از مسیر یک بحث منطقی خارج شده است و هیچ یک از دو طرف این مناقشه حاضر نیستند تا به راه‌حل و برون رفت…

بازاندیشی بحران افغانستان از منظر همزیستی دگرگون‌ساز

خشونت، فقر، بی‌ثباتی، تبعیض و کلی عوامل دیگر باعث پیچیدگی و چندوجهی‌شدن معضل فعلی افغانستان شده‌اند. بنابراین، یافتن یک راه‌حل یا مدل رایجی که به ‌تنهایی بتواند تمام مشکلات را حل‌کند، تقریبا ناممکن است.

روایت‌نویسی زنانه؛ ابزاری برای مبارزه با سرکوب و سپردن به حافظه تاریخی

نوشتن روایت از زندگی زنان، به‌ویژه پس از تسلط طالبان، به یکی از کارهای روزانه‌ برخی زنان افغانستان تبدیل شده است. روزانه روایت‌های متعددی با موضوع‌های مرتبط با ابعاد مختلف زندگی زنان منتشر می‌شود.

روز جهانی‌کودک و نگاهی گذرا بر واقعیت‌های تلخ کودکی در افغانستان

واقعیت کودکی در افغانستان امروز، تصویری از بحران هم¬زمانِ تغذیه، بهداشت، بازگشت مهاجران، بحران اقتصادی و محدودیت‌های آموزشی است. برای میلیون‌ها کودک، مفهوم «کودکی» به معنای واقعی وجود ندارد و بیشتر با خطر، کمبود و آسیب همراه است.

نگاهی به بحران بشری در افغانستان (۲۰۲۱-۲۰۲۵)

افغانستان در سال ۲۰۲۵ همچنان با یکی از بزرگ ترین و شدیدترین بحران‌های انسانی جهان دست و پنجه نرم می‌کند. این بحران میلیون‌ها شهروند را با چالش‌هایی چون فقر، گرسنگی، آوارگی و نیاز فوری به کمک‌های بشردوستانه مواجه ساخته است.

مدرسه زیرزمینی «دریچه»‌؛ مقاومت و آموزش

زینب از آموزگاران و مسئول یکی از مدارس زیرزمینی «دریچه» است که در یکی از ولایت‌های افغانستان قرار دارد. او از سه سال پیش به این‌سو در این مدرسه مشغول به کار است.

افغانستان و منطقه در آستانه‌ی گذار به ناسیونالیسم قومی میراث بریتانیا و نقشه ‌ای که به بحران انجامید

هنگامی که خط قطار از دهلی تا چمن کشیده می‌شد، امیر عبدالرحمان‌خان آن را معادل فرو بردن کاردی در عضوی از بدن خود دانست. این نقل تاریخی، ثبت‌شده در مکاتبات با لندن، بیانگر عمق احساس تحقیر امیر در برابر سیاست‌های استراتژیک بریتانیا بود.

تعدادی از زنان: به دلیل تولدهای پی‌درپی دختر، با خشونت‌های متعدد روبه‌رو شده‌ایم

با این که پزشکان متخصص تأکید می‌کنند تعیین جنسیت نوزاد از نظر علمی به ساختارهای ژنتیکی پدر وابسته است، یافته‌های موجود از گفت‌وگو با ۲۵ زن که تنها فرزند دختر دارند، نشان می‌دهد که این زنان به دلیل تولدهای پی‌درپی دختر، با خشونت‌های فیزیکی، کلامی، روانی و تبعیض‌های اجتماعی روبه‌رو شده‌ اند.

افغانستان و منطقه در آستانه‌ی گذار به ناسیونالیسم قومی میراث بریتانیا و نقشه ‌ای که به بحران انجامید

افغانستان و منطقه در آستانه‌ی گذار به ناسیونالیسم قومی

هنگامی که خط قطار از دهلی تا چمن کشیده می‌شد، امیر عبدالرحمان‌خان آن را معادل فرو بردن کاردی در عضوی از بدن خود دانست. این نقل تاریخی، ثبت‌شده در مکاتبات با لندن، بیانگر عمق احساس تحقیر امیر در برابر سیاست‌های استراتژیک بریتانیا بود.

عناصر وحدت‌ ملی؛ و بررسی وضعیت آن در افغانستان

وحدت ‌ملی فرایندی است که متداولاً از دل بیداری و تعهد آگاهانه سیاسی یک جامعه پلورال پدید می‌آید؛ جامعه‌ای که در عین گوناگونی و چندگانگی، در صورت فراهم و فهم شدن شرایط عینی و ذهنی، میدانی وسیع برای پیوستگی اجتماعی، هم‌پوشانی ذهنی و هم‌کنشی فرهنگی در عرصه مراودات اجتماعی پیدا می‌کند.

فلسفه بدویّت در تاریخ افغانستان

وقتی از بدویّت سخن می‌گوییم، منظور فقط زندگی قبیله‌ای یا ساده‌زیستی بدوی نیست. بدویّت یک مرحله تاریخی است؛ جایی که روابط اجتماعی هنوز بر پایه خون، نسب، سنّت و عرف قبیله‌ای تنظیم می‌شود و عقلانیت، اصالت فردی و نهادهای مدنی پا نگرفته‌اند.

امید و ایستادگی چشم‌انداز آموزش و تأثیرگذاری دختران افغانستان

زنان و دختران افغانستان در سال‌های اخیر با محدودیت‌های گسترده‌ای در زمینه‌ی آموزش و حضور اجتماعی مواجه بوده‌اند.

چرا ما ملت نشدیم؟

یکی از پرسش‌های اساسی در تاریخ معاصر افغانستان این است که چرا ما هیچ‌گاه نتوانستیم به یک ملت واحد تبدیل شویم.

وحدت‌اسلامی؛ راهبردی برای عبور افغانستان از بحران افراط‌گرایی

به رغم آن که افغانستان هرگز با تفرقه مذهبی مواجه نبوده است، اما در عین حال، در کنار جنگ‌های گسترده داخلی، یکی از اصلی‌ترین موانع توسعه کشور، تفرقه مذهبی و دامن زدن به اختلافات فرقه‌ای ـ تکفیری است.

وطن در تبعید گسست ذهنی نسل جوان مهاجر افغانستانی

تاریخ افغانستان با جریان‌های مداوم مهاجرت و جابه‌جایی جمعیت گره خورده است، اما تجربه‌ی نسل جوان مهاجر امروز ویژگی‌های متفاوتی دارد.

چرا افغانستان همیشه در آستانه مدرنیته متوقف می‌شود؟

افغانستان سرزمینی با ریشه‌های عمیق مدنیت است. بلخ و هرات قرن‌ها پیش از غوریان و تیموریان وجود داشتند، اما در دوره این دو سلسله به اوج شکوفایی علمی و فرهنگی رسیدند.

حباب فرهنگی مهاجران افغانستانی در ظاهر امنیت، در باطن تهدیدکننده‌ی فرصت‌ و هویت

«حباب فرهنگی» حالتی است که در آن گروهی از مهاجران برای حفظ دین، زبان، آداب و رسوم خود، شبکه‌ای بسته از روابط می‌سازند؛ شبکه‌ای که بیشتر یا حتی فقط شامل هم‌قومان، هم‌مذهبان و هم‌زبانانشان می‌شود. برخی از افغانستانی‌های مهاجر در غرب، آن‌قدر در این دایره‌ی امن می‌چرخند که سال‌ها می‌گذرد و هنوز…

۵۰ سال پیشرفت‌های مقطعی و عقب‌گردهای سنگین؛ داستان زندگی زنان در افغانستان

با چهارسالگی تحولات سیاسی در کشور و تأثیر آن بر وضعیت زنان، سلسله گفت‌وگوهایی با کارشناسان برای بررسی نقش حکومت‌ها بر وضعیت زنان در ۵۰ سال گذشته، انجام شده است.

منطقه روی تیغ: تاجیکان و ظهور رادیکالیسم فارسی

تاجیکان و ظهور رادیکالیسم فارسی

منظور از تاجیکان در این نوشته، همان تعریفی است که «ریچارد فولتز» نویسنده‌ی کتاب «تاجیکان، ایرانیان شرقی» دارد.

چهار سال حبس و محرومیت زن افغانستان در بُن‌بست ناچاری

طالبان تا قبل از تسلط بر کابل در آگست ۲۰۲۱، موضع روشنی در مورد زنان اتخاذ نکرده بودند. مذاکره‌کنندگان این گروه در جریان مذاکره با هیأت آمریکایی به این جمله‌ی مبهم اکتفا کرده بودند: "به زنان در چارچوب شریعت اسلامی حقوق قائل هستیم".

نقض قانون کار؛ روایت ۴۲ جوان و نوجوان کارگر از نبود قرارداد، بیمه و مزد مناسب

در حالی که قانون کار در حکومت سرپرست افغانستان در ۱۶ فصل و ۱۴۷ ماده به موضوع‌هایی چون ساعت‌های کاری، مزد، شرایط استخدام، قراردادهای کاری، حق استراحت و رخصتی کارگران پرداخته است؛ اما یافته‌های سلام‌وطندار از گفت‌وگو با ۴۲ جوان کارگر در ۱۴ ولایت نشان می‌دهد که بسیاری از این جوانان بدون قرارداد…

بررسی میزان افسردگی میان زنان در افغانستان

بر اساس تعریف سازمان جهانی بهداشت، اختلال افسردگی، رایج‌ترین اختلال روانی بوده که به معنای ازدست‌دادن لذت و علاقه به فعالیت‌های جذاب، برای مدت طولانی است.

مبارزه با کار کودکان؛ نان شب از دل زباله‌های کابل

هزاران کودک در افغانستان، به‌ویژه در کابل، بار سنگین فقر، بی‌عدالتی و بی‌توجهی را بر دوش می‌کشند.

اعلام نتایج کنکور؛ احتمال مهندسی و فقدان شفافیت

اداره امتحانات طالبان روز یک‌شنبه، ۲۹ تیر، نتایج کنکور ۱۴۰۴ را اعلام کرد.

جوانان بیکار، سرنوشت نگران‌کننده دانش‌آموختگان

تعدادی از جوانان دانش‌آموخته می‌گویند که بیکاری به یکی از چالش‌های جدی در افغانستان تبدیل شده و امید آنان را نسبت به آینده کم‌رنگ ساخته است.

بی کاری مخفی؛ پدیده ویرانگر در نظام اداری افغانستان

بی کاری مخفی به وضعیتی گفته می‌شود که در آن؛ افراد و کارمندان سازمان‌ها به ظاهر شاغل هستند؛ اما بهره‌وری و دستاوردهای کاری آنان به اندازه‌ای پائین است که در واقعیت امر، بی کار محسوب می‌شوند.